Migreren naar Vista is een zware klus

Windows Vista SP1 is verschenen en volgens analisten is het nu tijd om serieuze plannen te maken om over te migreren naar Windows Vista. Chris Zaal van Atos Origin trekt de juistheid van deze uitspraak in twijfel. Performance en beveiliging zijn dan wel verbeterd met SP1, maar waar het werkelijk om gaat is of de bedrijfsapplicaties wel draaien op het ‘nieuwste' Windows platform.

In 2006 startte een Nederlandse multinational, met meer dan 125.000 werknemers, al met het testen van Windows Vista. Doel was om enige look and feel te krijgen met het besturingssysteem en om 1750 van de 7500 bedrijfsapplicaties en interne internet sites in de lucht te krijgen voordat de volledige migratie zou plaatsvinden. Dat laatste is echter fors vertraagd.
De geteste applicaties doen het helemaal niet zo goed als werd voorgesteld door Microsoft. Bij aanvang van het project werd nog uitgegaan van een start met Vista in januari 2008. Na uitvoerig testen is de pilot pas in juni 2007 van start gegaan. Deze fase in het project is zeker geen doorslaand succes.

Microsoft beloofde dat niet meer dan tien procent van de applicaties vervangen of gefixed hoefde te worden. Deze vuistregel geldt echter alleen voor de overgang van Windows XP naar Vista. De overgang van Windows 2000 naar Vista doet daar nog eens twintig procent bovenop. De grote hoeveelheid legacy applicaties geven nog eens ruwweg twintig procent extra uitval. Dit betekent dat bijna vijftig procent van de bedrijfsapplicaties die gemigreerd worden van Windows 2000 naar Windows Vista bijzondere aandacht vereist. Een echte uitdaging dus, maar helaas ook extra uitstel van de volledige implementatie. Zeker gezien de verwachting dat voor 20 procent van de software de migratie helemaal niet haalbaar is.

Locked Windows

Van oudere besturingssystemen overstappen op Widows Vista bezorgt menig applicatiebeheerder hoofdpijn.

Van oudere besturingssystemen overstappen op Widows Vista bezorgt menig applicatiebeheerder hoofdpijn.

Slecht geschreven software is de hoofdoorzaak voor langzame acceptatie van Vista in het bedrijfsleven. Grote bedrijven hebben veelal een locked Windows omgeving, wat inhoud dat de gewone gebruikers geen administratieve privileges op hun desktop of laptop hebben om willekeurige software te installeren. Als gevolg hiervan moeten applicaties gepackaged worden en met behulp van een applicatie distributie tool aan de gebruikers aangeboden worden voor installatie.

De oorzaak van de problemen met de applicaties zit in de opbouw van Windows 2000/XP/Vista. Een Windows-pc bestaat grofweg uit twee delen, een systeem gedeelte en een gebruikers gedeelte.
Software die gebruikers wijzigingen laat opslaan in het systeem gedeelte van de machine gaat op Windows Vista zeker problemen leveren. Vista zal bij deze acties een waarschuwing genereren die zegt dat de handeling administratieve privileges vereist. Te denken valt aan schrijfacties in directories in C:\Program Files waar tijdelijke bestanden of zelfs data worden weggeschreven. Of ODBC settings die opgeslagen worden in de system DSN.

De zogenaamde User Account Control (UAC) pop up zal afhankelijk van de Domain Policy voorkomen of toestaan dat de vereiste privileges worden verkregen.
Deze werkwijze doet slecht geschreven software de das om.

Harde software geeft problemen

De meest voorkomende oorzaken voor falende software ligt in hard gecodeerde bestandspaden. C:\Documents and Settings is vervangen door C:\Users. Onder water bestaat er nog wel een directory C:\Documents and Settings, maar deze is niet meer toegankelijk voor schrijfacties. Door middel van junction points zorgt Windows ervoor dat er gebruik gemaakt word van C:\Users.

Software die geschreven is met behulp van variabelen gaat het wel redden, maar hard gecodeerde paden, gaan hier zeker niet goed mee om. Uiteraard heeft Microsoft van alles bedacht om oude software te laten werken, maar met 30 procent van software ouder dan vijf jaar gaat veel mis.

Gewaarschuwd mens

Ten opzichte van vorige Windows-versies zijn in Vista enkele wijzigingen aangebracht waar je bij het testen van oudere applicaties op Vista echt rekening mee moet houden. Winhlp32.exe, die .hlp bestanden leest, komt bijvoorbeeld niet langer met Vista mee. Uiteraard kun je een versimpelde versie wel downloaden, maar in principe is sinds de introductie van Windows 2000, de .chm extentie, bedoeld voor help files in Windows. MSDE Microsoft Database Engine (add on op the Office Suite) wordt door Microsoft niet ondersteund op Vista. Het geboden alternatief is SQL Server Express 2005 SP2.

Ook Visual Basic 5 systeemcomponenten (msvbvm50.dll) worden niet meer ondersteund en meegeleverd. Software die hier nog van afhankelijk is zal bij opstarten de melding: Missing Windows component, geven.

Onder Vista draait Internet Explorer 7 in zijn eigen security context, met aanzienlijk minder rechten dan de gewone gebruiker. Dit zou webbrowsen een stuk veiliger moeten maken, omdat voor elke schrijfactie die IE 7 wil doen buiten de Temporary Internet files, de gebruiker om toestemming gevraagd wordt. Het gevaar bestaat uiteraard dat de gebruiker al heel snel verleerd om te lezen wat er gevraagd wordt en altijd op OK klikt.

ACT en SoftGrid

Software die op enige manier faalt kan misschien gefixed worden met behulp van Microsofts Application Compatibility Toolkit (ACT) 5.02. Dit vereist wel veel inzicht in de materie, maar dan kan een versie leugen of een pad leugen of een registry leugen nog uitkomst bieden. Hier is echter, zoals gezegd, een applicatie expert voor nodig om dit toe te passen. Deze techniek is bekend onder de naam shimming.

Als extra optie kunnen bedrijven die een Volume License Overeenkomst met Microsoft hebben, voor een gering bedrag per desktop gebruik maken van een Applicatie Virtualisatie Client genaamd SoftGrid. Hiervoor moeten applicaties nog steeds gepackaged (sequencing) worden, maar daar kun je dan de missende componenten aan toevoegen, waardoor de applicatie als nog probleemloos draait op Vista. Daarnaast zijn er nog tal van andere mogelijkheden waarom je SoftGrid zou willen gebruiken, maar daar ga ik hier niet op in.

Het mag duidelijk zijn dat Vista-implementaties niet zomaar even gedaan zullen zijn. Het devies is als altijd: Testen, testen en nog eens testen!

Chris Zaal, Solutions Architect Atos Origin