Vrijheid voor de kenniswerker!

In dit tijdperk van mondialisering is de kennis waar alle medewerkers samen over beschikken het belangrijkste goed van een bedrijf. Alleen bedrijven die deze kennis op een doeltreffende manier kunnen aanwenden, zullen de snelle veranderingen van de wereldeconomie op lange termijn kunnen bijbenen. Christoph Stoica, directeur van de Workgroup Sales van Novell Central Europe, vindt dat het tijd wordt om de teugels van de kenniswerker te vieren. Met alle slimme samenwerkingstools kent creatieve vrijheid immers geen grenzen meer.

In de moderne werkomgeving doen zich drie ontwikkelingen voor die bedrijven ertoe aanzetten om hun manier van werken anders in te richten: de snel veranderende markten, de wereldwijde verspreiding van bedrijven en het toenemende belang van intellectueel kapitaal, te weten kennis en ideeën. Bedrijven die deze drie trends goed in hun bedrijfsstrategie kunnen integreren, bepalen hoe het bedrijfsleven van morgen eruit zal zien.

De wereld draait steeds sneller, dat moge duidelijk zijn. Modes en stijlen veranderen sneller dan ooit. Kennis is in een mum van tijd achterhaald en fastfood is enorm populair in een cultuur waar tijd een kostbaar iets is geworden. Machines hebben geleid tot snellere productieprocessen in de industrie, snellere transportmiddelen hebben geleid tot kortere reistijden en internet heeft ervoor gezorgd dat alle mogelijke informatie wereldwijd binnen enkele seconden beschikbaar is. Als je het tempo niet kunt bijhouden, raak je achterop en kun je de concurrentie niet meer aan, waar dat ook is: op de catwalk, op de internationale markt of op kantoor.

Maar als alles tegenwoordig zo snel kan, dan zouden we toch veel meer tijd moeten hebben? Paradoxaal genoeg is het tegendeel waar: we hebben nooit tijd genoeg. Een andere moeilijkheid die de groeiende wereldeconomie en de snelle mondialisering met zich meebrengen, is het structureren van personeel in virtuele teams en teams met mensen uit verschillende functiegebieden volgens het matrixprincipe. Mensen moeten nu vaak aan verschillende projecten tegelijk werken, samen met collega's uit verschillende steden of op verschillende continenten.

Deze nieuwe werkstructuren weerspiegelen het toenemende belang van ideeën en kennis in productie en marketingprocessen. Voor Thomas Davenport, procesmanagementconsultant en president van het departement Information Technology and Management van Babson College, is het overduidelijk dat bedrijven die kenniswerk van de hoogste kwaliteit leveren het snelst zullen groeien en de grootste winst zullen boeken. Rijzende sterren van het internettijdperk, zoals Google, hebben met dit principe meer dan uitstekende resultaten neergezet.

Om de theorie in praktijk om te zetten moeten bedrijven echter rekening houden met de veranderende omstandigheden op de wereldmarkt en moeten ze hun kenniswerkers in staat stellen om hun ideeën, kennis en gedachten altijd en overal toe te passen. We kunnen zonder overdrijven stellen dat de moderne economische geschiedenis zal worden gekenmerkt door de emancipatie van de kenniswerker.

Bedrijven moeten hun kenniswerkers alle vrijheid geven om te floreren, waardoor ze hun productiviteit verhogen. Dit moet voor bedrijven de hoogste prioriteit hebben, al was het alleen maar omdat kenniswerkers vaak ook de duurste medewerkers zijn. Deze medewerkers hebben het belangrijkste onderdeel van een bedrijf in handen: hun intellect. Maar hoe kan hun productiviteit nu worden verhoogd? Het antwoord is eenvoudig: door ze beter gereedschap te geven om mee te werken. Voor een timmerman kan dit een betere hamer zijn en voor een kenniswerker een betere manier om informatie, ideeën en projecten uit te wisselen. Alleen door informatie te verwerken kan nieuwe informatie worden geproduceerd: bij voorkeur informatie die de corporate value verhoogt.

Maar wat voor gereedschap bedoelen we precies wanneer we het hebben over het verbeteren van de samenwerking en informatie-uitwisseling? De telegraaf, telefoon en fax zijn achterhaald. Ervoor in de plaats gekomen is informatie in digitale vorm en deze informatie heeft een revolutie ontketend in de overdracht van kennis en de weg vrijgemaakt voor het internettijdperk. Het internet ligt aan de basis van veel trends die zo kenmerkend zijn voor onze tijd: snelheid, mondialisering en de waarde van kennis.

De mogelijkheden van dynamische, snelle vormen van samenwerking houden zeker niet op bij e-mail, mobiele telefoons en instant messaging. Bedrijven richten zich nu op ‘samenwerking in realtime'. In gewone mensentaal: onmiddellijke communicatie zonder vertraging. Een systeem dat in realtime moet functioneren, werkt meestal met verschillende processen met verschillende prioriteiten tegelijk. De kenniswerker heeft het juiste gereedschap nodig om goed te kunnen omgaan met onze gewijzigde relatie met tijd. Dit gereedschap omvat niet alleen duidelijk omlijnde werkgebieden (voor teams en afzonderlijke personen) die de realtime samenwerking ondersteunen, maar ook zoekfuncties die op internet op zoek gaan naar de gewenste informatie, informatiedragers en hun beschikbaarheidsstatus. Kennisoverdracht vindt plaats via algemene blogs en wiki's, waarop alle kennis van alle kennisdragers in het bedrijf samenkomt. Automatisering van de workflow kan eenvoudig maar tijdrovend administratief werk voorkomen en zorgt er bovendien voor dat verkoopmedewerkers niet meer de hele wereld hoeven af te reizen om met elkaar te praten. Waarom reizen naar een echt kantoor als je ook in een virtueel kantoor bij elkaar kan komen?

Deze ontwikkelingen creëren adembenemende kansen. Stel je voor dat tijd, plaats en die zwarte gaten veroorzaakt door een gebrek aan kennis geen enkele belemmering meer vormen. Dit is de vrijheid die bedrijven hun kenniswerkers moeten geven om hun potentieel ten volle te benutten. En iedereen weet dat vrijheid wordt bepaald door de afwezigheid van grenzen.

Christoph Stoica
Directeur Workgroup Sales, Novell Central Europe