Sun geeft gespecialiseerde multikern voorrang

Ultrasparc V-processor ruimt het veld ten gunste van andere aanpak

Sun Microsystems schrapt zijn Ultrasparc V- en Gemini-processoren, die respectievelijk in 2005 en dit jaar zouden verschijnen. De Gemini-chips zijn algemene multikern-processoren. De serverleverancier maakt hiermee de weg vrij voor zijn gespecialiseerde multikern-chip, codenaam Rock.

Sun-ceo Scott McNealy toont de Ultrasparc III-processor, waarvan het bedrijf twee stuks combineert in de huidige IV-generatie.

Het schrappen van de Ultrasparc V, codenaam Millennium, hangt ook samen met de aangekondigde reorganisatie waarbij 3300 banen verdwijnen. Sun schrapt de banen van ongeveer vijfhonderd ingenieurs in zijn laboratoria te Chelmsford (Massachusetts) en Sunnyvale (Californië). Die chipontwerpers werkten aan de Ultrasparc V en de bijbehorende chipset (codenaam Eagle). Een deel van die nu functieloze medewerkers krijgt andere banen binnen het bedrijf aangeboden.

Continu

De officiële verklaring luidt: "Sun kondigde vorige week aan dat het gepaste en tijdige beslissingen zou nemen om het bedrijf te herstructureren en in een positie te brengen om de financiële doelen voor fiscale jaar 2005 te halen. In het kader daarvan, én om de ontwikkeling te versnellen van volgende generatie 'throughput computing' systemen, heeft Sun besloten bepaalde Ultrasparc-projecten te beëindigen." Dat zijn Millennium en Gemini.
De Ultrasparc-producent werkt al geruime tijd aan chips met meerdere processorkernen, zoals IBM er reeds twee heeft in zijn huidige Power4-processor. Concurrent Sun wil de lat hoger leggen met meerdere kernen, waar onder meer Big Blue ook aan werkt. Diens aanstaande Power5-processor bestaat uit vier chips met in totaal acht kernen, ofwel 'multikern smp op een chip'.
Sun verwacht in de toekomst computersystemen die van begin af aan zijn ontworpen voor efficiënte en continue datadoorvoer. Dit 'throughput computing' staat haaks op de reguliere aanpak, waarbij een processor (cpu) het centrale onderdeel is en dus een knelpunt kan zijn. Overigens zijn multikern-chips niet hetzelfde als Intels Hyperthreading-technologie; daarbij doet een processor met één kern zich aan de erop draaiende software voor als twee processoren.

Niagara

In februari dit jaar had Sun al de plannen voor de Ultrasparc VI herzien; die toekomstige processor werd geschrapt. In plaats van de oorspronkelijk geplande zesde generatie Risc-processor komt het concern met een nieuwe processorreeks met de codenaam Rock. Die chipfamilie komt volgens de producent rond dezelfde tijd op de markt als was gepland voor de geschrapte Ultrasparc VI: naar schatting eind 2006.
Naast gespecialiseerde kernen dragen de Rock-processoren algemene processorkernen in zich. Daarbij dienen bepaalde kernen voor bijvoorbeeld het uitvoeren van cryptografische berekeningen, terwijl andere zijn ontworpen voor het draaien van Java-code. Ondertussen werkt er ook een Sun-team aan een andere multikern-processor, codenaam Niagara. Die chips moeten eind 2006 of begin 2007 uitkomen en zijn net als het nu geschrapte Gemini bedoeld voor web- en applicatieservers.
Suns reguliere processoren zijn gericht op het zwaardere databank-rekenwerk. De Rock-reeks neemt die rol over. Hij combineert de traditionele zware Risc-processoren met relatief lichte multikern-ontwerpen. Eerstgenoemde is dus de Ultrasparc VI, de laatste is Gemini. De producent trekt de Rock nu verder naar voren en gooit daarom de Ultrasparc V ook overboord. Naar verluidt was het ontwerp van die processor net afgerond (taped out).
De serverleverancier liep sinds de Ultrasparc III al achter op zijn planning. Die chip had in 2000 moeten uitkomen. Dat werd 2002. De IV-generatie is net in het eerste kwartaal van dit jaar uitgekomen en doet nu dienst in de topmodellen van Suns servers. Nieuwe processoren debuteren altijd in de zwaarste machines om dan af te dalen.
De IV-processor, die bestaat uit twee verbeterde III-kernen op één processor (die), moet meegaan tot ongeveer 2006. Processorconcurrenten IBM en Intel hebben volgens hun planning tegen die tijd geavanceerde multikernchips gereed. De Gemini bestaat uit twee Ultrasparc II-kernen en de Ultrasparc V is - in tegenstelling tot de IV - een geheel nieuw ontwerp. Analisten concluderen dan ook dat de uitlopende planning de V en de Gemini de das om heeft gedaan.

Roer om

Sun gooit het roer dus om: van krachtige, grote processoren naar gegroepeerde lichtere processoren die samen zowel een hoog prestatieniveau als hoge datadoorvoer bereiken. Dit belooft ook een (relatief) lager energieverbruik en minder benodigde koeling. Technologiedirecteur Greg Papadopoulos gaf eind vorig jaar op het Microprocessor Forum al aan dat de centrale microprocessor geen lang leven meer is beschoren. (Computable, 24 oktober 2003).
Er doen nog altijd berichten de ronde dat Sun voor de traditionele krachtige processoren de banden wil aanhalen met Ultrasparc-kloonfabrikant Fujitsu. Diens compatibele Sparc64-processoren zouden een waardige tegenhanger kunnen zijn, hoewel Sun daar altijd van een 'generatie-achterstand' sprak. Fujitsu's huidige chips zijn namelijk afgeleid van Suns vorige Ultrasparc-generatie. De eerste berichten over een toenadering tot Fujitsu doken vorig jaar op.< BR>