IBM wil tekort mainframe-experts oplossen

De dood van het mainframe wordt al jaren voorspeld en blijkt al jaren niet te komen. Ondertussen is de mainframe-expert wel een uitstervend ras.

IBM kondigt een nieuw programma aan om het mainframe makkelijker te maken. De leverancier reageert hiermee op de blijvende terugloop van het aantal experts en beheerders voor dat krachtige systeem. Voor elke twee mainframe-experts die met pensioen gaan, stroomt er namelijk slechts eentje in. Dit meldt SHARE, de onafhankelijke vereniging van IBM-gebruikers.

Het tekort aan geschoold mainframepersoneel is dan ook dé uitdaging voor de ict-wereld in de komende jaren. Analisten stellen namelijk dat zo'n 70 procent van alle informatie wereldwijd nog altijd op mainframes draait.

In een recent rapport van IBM's Business Consulting Services stellen onderzoekers van het bedrijf dat het vergrijzen van de arbeidsmarkt te vergelijken is met mensen die aan een te hoge bloeddruk lijden: jarenlang hebben ze geen last van de symptomen, maar zodra die eenmaal opduiken is het vaak te laat om het probleem nog doeltreffend aan te pakken.

Dit fenomeen is vooral aanwezig in de mainframewereld. De babyboomers naderen – in versneld tempo – de pensioengerechtigde leeftijd en er staat niet genoeg vervanging klaar. IBM probeert dat de komende vijf jaar tegen te gaan met een initiatief om het mainframe makkelijker te maken. Het investeert hierin honderd miljoen dollar.

Eén van de concrete elementen is het ontwikkelen en moderniseren van grafische interfaces en ontwikkelhulpmiddelen voor het z/OS-besturingssysteem van de zware machines. Daarnaast wordt controle en instelling van de configuratie meer geautomatiseerd, net zoals beheer en gebruik (inclusief facturering) van software. Doel is dat iedereen met een ict-achtergrond binnen enkele maanden een mainframe aankan. Overigens heeft een échte expert volgens IBM zelf acht jaar praktijkervaring nodig.

Deze nieuwe mainframe-steun van IBM volgt op het in 2003 opgestartte Academic Initiative. Daarbij zette het internationaal samenwerkingen op met universiteiten en hogescholen voor mainframe-opleidingsprogramma's. Hiervoor stelt IBM eigen personeel beschikbaar als docenten en biedt het toegang tot de kostbare machines. In totaal heeft IBM nu al een paar honderd universiteiten en hogescholen aangetrokken om tegen 2010 zo'n 20.000 nieuwe mainframespecialisten te hebben opgeleid.

Het vergrijzingsverschijnsel voor mainframespecialisten is echter niet nieuw. Een jaar of vier geleden bleek uit een onderzoek van de Meta Group (eind 2004 overgenomen door Gartner) dat meer dan 90 procent van de ondervraagde bedrijven die mainframespecialisten in dienst hadden, totaal geen beleidsplannen had om hun uitstroom op te vangen. Dit ondanks het feit dat uit hetzelfde onderzoek bleek dat meer dan de helft van die specialisten ouder dan vijftig was.

Eén van de redenen voor die ogenschijnlijke nonchalance was ongetwijfeld het overschot aan mainframe- en Cobol-specialisten dat plots op de markt werd gegooid nadat de problemen rond het jaar 2000 waren opgelost. Alle bedrijven met grote systemen hadden als gekken dergelijke specialisten ingelijfd om op tijd alle millennium-bugs uit hun programma's te verwijderen. Toen die klus eenmaal geklaard was, bleef er niet altijd werk voor die specialisten. Sommigen zijn weliswaar omgeschoold naar nieuwe specialisaties zoals Java en .NET, maar dit betrof meestal niet de echte mainframe-experts.

Overtrokken of ramp?
Is het gebrek aan mainframemensen een overtrokken probleem, dat vanzelf wordt opgelost door migratie naar 'open systemen'? Of is dit een ramp in wording? Laat het ons weten: computable.lezers@bp.vnu.com