ABN en EDS breken markt open

Bankwereld lijkt huiver over uitbesteding langzaam maar zeker te overwinnen

ABN Amro staat op het punt een groot uitbestedingscontract met EDS te tekenen. Het betekent de langverwachte doorbraak in de Nederlandse bancaire sector. Meer banken zullen hun ict de deur uit doen, mocht de overeenkomst succesvol worden uitgevoerd.

Nederlandse banken staan huiverig tegenover het op grote schaal uitbesteden van ict-activiteiten. De sector praat er al jaren over, maar tot het sluiten van langlopende, strategische uitbestedingscontracten heeft dit tot nu toe nooit geleid. ABN Amro gooit nu de knuppel in het hoenderhok. De bank meldt dat het met automatiseerder EDS onderhandelt over het uitbesteden van de automatisering binnen de business unit Wholesale Clients (= de grootzakelijke klanten). Woordvoerder Hans van Zon vertelt dat de scoop van de gesprekken het overnemen van het beheer van midrange- en desktopcomputers, webservers en netwerkapparatuur en bijbehorende helpdeskondersteuning betreft, alsmede software-ontwikkeling en applicatiebeheer. De bank verwacht bij een gespecialiseerde dienstverlener als EDS goedkoper en flexibeler uit te zijn. Zo'n duizend van de drieduizend automatiseerders zullen naar de ict-dienstverlener overstappen. Naar verwachting zal het contract, met een looptijd van vijf jaar en een geschatte waarde van 1,5 miljard dollar, dit najaar worden gesloten.

Ict bij ABN Amro De transitie van de duizend automatiseerders van ABN Amro's divisie Wholesale Clients (21.000 medewerkers) geldt voor Nederland, Groot-Britttannië, Verenigde Staten, Duitsland, Singapore en Hongkong. De bank - actief in 46 landen - onderzoekt of er nog andere landen bij betrokken worden. In Nederland werken ruim zeshonderd man bij de divisie. Hoeveel medewerkers er naar EDS zullen overgaan, wordt pas duidelijk na de invulling van de contractdetails. Overigens brengt de bank niet alle automatisering van de grootzakelijke divisie bij EDS onder. Tweeduizend ict'ers stappen niet over. Die zijn nodig voor het beheren van de mainframes, die binnen de muren van de bank blijven, het uitstippelen van een strategisch ict-beleid en het toezicht houden op de uitvoering van het EDS-contract. ABN Amro kent nog twee andere divisies: Retail (gericht op consumenten, 70.000 medewerkers) en Private Clients/Asset Management (onder andere beleggingen, 6.000 man). Ook deze business units beschikken over eigen it-afdelingen, waarvan niet duidelijk is of er ook uitbestedingsplannen voor bestaan.

Girish Ramachandran, directeur van het Indiase Tata Consultancy Services in Nederland, zegt dat de hele bankwereld de deal op de voet zal volgen. Zijn bedrijf sloot in 1999 een vergelijkbaar groot contract met de ING Groep, die om de kosten te verminderen besloot om softwareprojecten voortaan buiten Nederland te ontwikkelen. Het verschil met de ABN Amro-EDS-overeenkomst is dat bij dit offshore-initiatief van ING, genaamd Gateway to India, geen personeel is overgeplaatst en geen it-beheeraspecten meespelen. Het initiatief, waarbij behalve Tata de Indiase firma's NIIT en Infosys betrokken zijn, loopt nog steeds.

Blikvanger

Jan-Laurens Lasonder, directeur Banking & Investments van DCE Consultants, noemt de ABN Amro-EDS-deal belangrijk en qua omvang een blikvanger. "Het kan bij banken tot kuddegedrag leiden. Ik had eigenlijk verwacht dat kleinere banken eerder tot zoiets zouden overgaan. Ik denk dat bij ABN Amro naast het kostenaspect ook de '7 maal 24 uurs'-dienstverlening en het wereldomvattend netwerk-beheer dat EDS kan garanderen, hebben meegespeeld in het besluit om uit te besteden. Het is bijvoorbeeld moeilijk om zelf midrange-apparatuur verspreid over diverse locaties in de wereld te beheren."
Lasonder toont zich echter niet verrast omdat uitbesteding momenteel een trend is met jaarlijks verwachte groeicijfers van 25 procent of hoger. "Bedrijven stellen steeds hogere eisen aan ict, maar hebben echter steeds meer moeite om dit zelf te realiseren. De technologie, met name netwerken, wordt complexer en het is lastig om daarvoor voldoende deskundigheid aan te trekken." Hij plaatst wel de kanttekening dat uitbesteding geen heilig middel is. "De praktijk laat vele teleurstellingen zien. De gehoopte kostenreductie blijft uit. Dat komt omdat onvoldoende is nagedacht over de manier van aansturing van de leverancier, waardoor er problemen ontstaan in de uitvoering van het contract."

Angstig

In buitenland komt ict-uitbesteding in de bancaire sector reeds langer voor. Een bekend voorbeeld is het tienjarige contract dat de Bank of Scotland met IBM in 2000 sloot. Ook EDS liet zich niet onbetuigd: de automatiseerder tekende in de afgelopen jaren contracten met de Australische Commonwealth Bank en de Italiaanse Banco di Roma, waarin het zelfs een belang van 2 procent nam.
In Nederland zijn veel banken nog angstig om zaken buiten te deur te plaatsen. Volgens Michiel Noteborn, een van de samenstellers van het recente DCE-onderzoek Business Process Sourcing in Banking & Investments, kijken zij eerder naar business process outsourcing (het door anderen regelen van bedrijfsprocessen, zoals transactieverwerkingen of het opslaan van stukken) dan primair naar it-uitbesteding. Daarbij brengen zij hun activiteiten het liefst onder bij collega-banken (het zogenaamde insourcen). Zo heeft de Friesland Bank een deel van het effectenverkeer ondergebracht bij een andere bank, die hiervoor over modernere systemen beschikt. Noteborn verwacht dat ict-huizen en adviesbureaus een grotere rol gaan spelen in dit proces, vooral in de vorm van samenwerkingsverbanden. Hij wijst als voorbeeld op Fin-Force, een joint venture tussen de Belgische bank KBC en EDS, die betalingsverwerkingsdiensten aanbiedt.
 
Rik Sanders