Rijks-ICT valt ruim 200 miljoen duurder uit

De grote ict-projecten bij het Rijk vallen ruim 200 miljoen euro duurder uit. Dat blijkt uit een rapportage die minister Ter Horst van Binnenlandse Zaken naar de Tweede Kamer heeft gestuurd. De actuele raming, gedaan afgelopen januari 2009, van de kosten bedraagt ruim 2,2 miljard, een stijging van zeker 10 procent. Bij een eerste raming ging het nog om een bedrag van twee miljard euro.

Een precies beeld van de grote it-uitgaven geeft de rapportage niet echt. Er worden 74 projecten opgesomd. Daarvan zijn 34 projecten in uitvoering en elf inmiddels afgerond. Verder zijn er 26 projecten 'afgevoerd', dat wil zeggen op een lager/ander overheidsniveau ondergebracht (voornamelijk ZBO's), waardoor ze niet meer meetellen in dit rijksoverzicht. Drie projecten zijn respectievelijk gestopt, opgeschort en bijna gestart. Bovendien zijn de projecten van het meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport van het ministerie van Verkeer en Waterstaat niet in deze rapportage opgenomen. V&W rapporteert hier zelf over.

Van de 74 projecten (met een begroting van meer dan twintig miljoen euro) hebben twintig projecten hun budget overschreden. In totaal betreft het hier een schatting van 399 miljoen euro aan meerkosten. Maar er zijn ook zeven projecten die goedkoper uitvallen (totaal: 146 miljoen euro). Van een project Programma Stroomlijning indicatieprocessen in Zorg en Sociale Zekerheid (STIP) bestaat ook nog eens de verwachting dat de kosten tussen de vijf en tien miljoen euro lager uitvallen (oorspronkelijk begroot op twintig tot dertig miljoen euro). Volgens Ter Horst zijn de budgetverschillen veelal gerelateerd aan 'wijzigingen in de oorspronkelijke scope van de projecten'.

Miljoenen euro's

Bij het SAP-project Speer van Defensie is veel geld verbrand: de raming bij de start was 188 miljoen euro; inmiddels is dat bijgesteld tot 241 miljoen euro (en dat bedrag zal nog toenemen). Het Nieuw Mariniers Communicatie en Informatiesysteem (Nimcis) is 12,5 miljoen duurder geworden (eerst: 84,6, nu: 97,1 miljoen euro). Ook de Defensiepas (wel afgerond) liep behoorlijk uit de bocht: oorspronkelijk begroot op 13 miljoen euro is de pas inmiddels 24,5 miljoen euro 'waard'. Daartegenover staat dat het satellietproject Milsatcom een stuk goedkoper is geworden: van 181,5 naar 132 miljoen euro, net als een Battlefield Management System (van 173,4 naar 104,4 miljoen euro).

Naast Defensie weet ook het ministerie van Financiën moeilijk maat te houden met sommige ict-projecten. Bij het nieuwe toeslagensystemen van de Belastingdienst zijn de kosten verdubbeld (van 56 miljoen naar 112 miljoen euro), de kosten voor het project ETM (Herinrichting invorderingsproces) liggen inmiddels op 154 miljoen euro (was 60 miljoen) en een nieuw douanesysteem (eCustoms/Sagitta) steeg van 37 miljoen naar 69 miljoen euro.

Andere opvallende stijgers zijn nog twee projecten bij Justitie: Noorderwint CJIB (van 29 miljoen naar 56 miljoen euro) en GPS OM (van 50,5 miljoen naar 97 miljoen euro). Bij dit ministerie is een aanvang gemaakt met een nieuw groot project: Leonardo (budget: 15 miljoen euro). Vermeldenswaard is nog een project bij Verkeer & Waterstaat dat uit de klauwen is gelopen: Modernisering Projecten Bediening Zeeland kost inmiddels 44 miljoen euro (was 23,5 miljoen euro).

Minister Ter Horst komt na de zomer met nieuwe voorstellen voor de verdere verbetering van de ict-aansturing en de informatievoorziening binnen de Rijksdienst.