Minister Schippers laat LSP van CSC met rust

Bewindsvrouw ziet geen aanleiding om epd-doorstart te blokkeren

Minister Edith Schippers van Volksgezondheid, Welzijn & Sport (VWS) laat niet onderzoeken of het scenario dat de Verenigde Staten Nederlandse elektronische patiëntendossiers kan inzien, realistisch is. Zij wacht liever de uitkomsten af van het overleg tussen de vereniging van Zorgaanbieders voor Zorgcommunicatie (VZVZ) en de Amerikaanse automatiseerder CSC, bouwer en beheerder van het Landelijk Schakelpunt (lsp). De VZVZ heeft een verklaring geëist van CSC, waarin staat dat het risico is uitgesloten dat de inhoud van medische dossiers kan worden verstrekt aan Amerika.

Dit blijkt uit de antwoorden van de bewindsvrouw op vragen van het Kamerlid Reinette Klever (PVV) over berichten in de media dat de Amerikaanse overheid CSC met een beroep op de Patriot Act of de FISA Amendment Act kan dwingen gegevens af te staan.

Behalve dat zij eerst op de verklaring van CSC wacht wijst minister Schippers er op dat Nederland met de Verenigde Staten een bilateraal rechtshulpverdrag heeft dat, als het gaat om het uitwisseling van (digitale) gegevens, tot op EU-niveau is 'geagendeerd'.

Bovendien heeft CSC bij het aannemen van de opdracht om een lsp te bouwen voor de uitwisseling van gegevens de voorwaarde aanvaard te voldoen aan de Nederlandse privacywetgeving, waaronder de Wet bescherming persoonsgegevens (Wbp). CSC won in 2005 samen met de Amerikaanse databasesoftwareleverancier Intersystems de Europese aanbesteding onder verantwoordelijkheid van Nictiz, destijds beheerder van het lsp.

Kritiek op doorstart

Na het mislukken van het landelijk epd is er een doorstart met een regionaal karakter. De vereniging van Zorgaanbieders voor Zorgcommunicatie (VZVZ), de organisatie achter de doorstart, wil het lsp van CSC hiervoor blijven gebruiken. Minister Schippers stelt dat het de rol van de toezichthouders, de Inspectie voor de gezondheidszorg en het CBP (College Bescherming Persoonsgegevens), is om toezicht te houden op de inrichting van de informatiesystemen en het beheer daarvan.

Ook de doorstart van het epd in regionale vorm roept veel kritiek op, onder andere over privacy en veiligheid. Op een vraag van PVV-kamerlid Klever of zij de doorstart van het epd gaat beëindigen, schrijft Schippers: 'Ik zie daarvoor geen aanleiding. Ook op grond van de huidige wet- en regelgeving kan ik de doorstart van het epd niet beëindigen. Als zou blijken dat de VZVZ, die verantwoordelijk is voor de zorginfrastructuur, zich niet houdt aan de geldende wet- en regelgeving is het aan het CBP hierop actie te ondernemen.'

De bewindsvrouw bereidt wel een wetsvoorstel voor waarin zij de belangrijkste randvoorwaarden, zoals toestemming, inzage en sancties bij misbruik, voor uitwisseling van patiëntengegevens wettelijk gaat regelen. Momenteel maken de regio’s Twente en Nijmegen al gebruik maken van het lsp. Vanaf het eerste kwartaal 2013 volgen ook andere regio’s.

Privacy

Dat het CBP de ontwikkelingen rond het nieuwe epd nauwgezet volgt bleek uit een recente reactie op het probleem dat er nog steeds persoonsgegevens in het lsp staan waar betrokkenen geen toestemming voor hadden gegeven. Dat is nog een erfenis van het stopzetten van het landelijk epd.

Het CBP stelt dat opname zonder toestemming van de betrokkenen in strijd is met de wet. Het college heeft VZVZ, de verantwoordelijke voor het lsp laten weten dat het handhavingsinstrumenten zal inzetten indien dit vanaf 1 januari 2013 nog steeds voorkomt. VZVZ heeft naar aanleiding hiervan bevestigd dat de gegevens van mensen van wie geen toestemming is verkregen voor de uitwisseling van hun medische gegevens, per 1 januari 2013 uit het systeem zullen worden verwijderd. Eerder wilde VZVZ nog een overgangsperiode tot juli 2013.

De VZVZ is eind 2011 opgericht op initiatief van de koepels van huisartsen (LHV), huisartsenposten (VHN), apotheken (KNMP), ziekenhuizen (NVZ) in samenwerking met Nictiz en met steun van de patiëntenfederatie NPCF.