Cloud computing is, hoewel je door alle hypes soms anders zou geloven, niet de eerste innovatie die ict bereikt. Vanaf het moment dat de eerste computers onze kelders werden ingedragen, transformeert ict zich in drie richtingen. Een goede cloudstrategie adresseert alle drie dimensies.
1. Extend – het bereik van ict breidt zich uit
Traditioneel werden de computers en toepassingen van ict uitsluitend gebruikt door werknemers. Deze exclusiviteit is al lang verdwenen, onze toepassingen worden nu rechtstreeks gebruikt door klanten, partners en toeleveranciers. Hierdoor werd ict bedrijfskritischer en nam de complexiteit van wie toegang kreeg tot welke taken groter. Ook de aard van de toepassingen breidt zich gestaag uit, van basis-administratieve systemen tot geavanceerde analytische (big data) en convergerende (VoIP, video) sociale en collaboratieve applicaties.
Door zijn netwerkoriëntatie is cloud computing bij uitstek geschikt voor het bereiken van die grotere doelgroep, maar het helpt ict ook om applicaties aan te bieden die veel verder gaan dan de van oorsprong administratieve toepassingen de ict ooit zelf bouwde.
2. Abstractie – steeds hoger in de voedselketen
In het begin konden bedrijven geen computers kopen, ze moesten ze zelf bouwen. Later waren ze wel te koop, maar nog zonder besturingssysteem. Dat moest de klant zelf maken, net als de applicaties. Eerst in assembler, later in 3GL- en 4GL-talen. Totdat standaard softwarepakketten beschikbaar kwamen.
Over de jaren veranderden de activiteiten van ict steeds meer van uiterst gedetailleerde, technische activiteiten in hoger niveau managementtaken. Denk bijvoorbeeld aan databeheer, dat evolueerde van het plaatsen van blokken data op specifieke cylinders van disk spindles naar het simpelweg vragen aan een database om bepaalde zaken vol automatisch te regelen. Hiervoor waren twee zaken essentieel, een conceptueel model (bijvoorbeeld het relationele model dat aan SQL ten grondslag lag) en een dosis automatisering/codering. Bij SOA (service oriented architectures) is abstractie zelfs het leidende concept.
Ook bij cloud computing groeit het besef hoe essentieel 'automation' voor het succes van cloud computing is. Maar de benodigde conceptuele modellen staan nog in de kinderschoenen. Net zoals de eerste auto’s nog sterk leken op koetsen (alleen zonder de paarden), lijken de eerste modellen voor infrastucture as a service (IaaS) nog erg op een verzameling VM's (virtual machines). Terwijl een hoger, service-georiënteerd, model veel logischer en nuttiger zou kunnen zijn. En ook bij SaaS en PaaS lijken de eerste modellen nog erg op wat we voor in-house applicaties en ontwikkelomgevingen gebruikten.
3. Sourcing – verdeel en heers
De derde dimensie is inkoop. De ict-afdeling was nog niet opgericht of men begon al met time-sharing, subcontracting, uitbesteden, outsourcing en meer recent off- en nearshoring. Cloud computing, met zijn '… as a service'-leveringsmodel, wordt vaak gezien als gewoon weer een nieuwe manier voor het inkopen van ict-diensten.
Een goede cloudstrategie moet echter alle drie dimensies adresseren. Door verdergaande abstractie en sourcing stelt cloud computing ict-organisaties in staat om met steeds meer vertrouwen, een groeiende portfolio van diensten aan een divergerende populatie van gebruikers aan te bieden.
Cloud is een van de eerste hypes in ict die niet wordt aangeduid met een acroniem. Maar als het woord 'cloud' binnenkort de irritatiegrens van jouw beslissers begint te bereiken, moet je wellicht even praten over EASY IT: Extend, Abstract & Source Your IT.
Ps. Meer lezen over de 3D-cloud, zie mijn langere Engelstalige essay op http://blog.gregorpetri.com.
