LTE-Advanced: tienmaal sneller dan LTE

Europa steekt 18 miljoen euro in de ontwikkeling van lte-advanced. Ondertussen is de oorspronkelijke mobiele breedbandtechnologie Long-term evolution (lte) nog niet uitontwikkeld. Wat zijn de verschillen en welke voordelen heeft lte-advanced?

De oorspronkelijke technologie lte is een doorontwikkeling vanuit de gsm-standaard. Het wordt vaak de vierde generatie (4g) mobiele telefonie genoemd, na gsm (2g), gprs (2,5g) en umts (3g). De technologie kan binnenkort worden gebruikt voor snel internet op mobiele apparaten zoals smartphones en laptops.

Met lte zijn op termijn snelheden van 100 megabits per seconde mogelijk. Dat is twee tot vijf maal sneller dan de adsl-verbinding waarmee een gemiddeld Nederlands huishouden nu internet. De precieze technische specificaties van lte wachten sinds eind 2008 op ratificatie.

Advanced

Ondertussen werken de techneuten al aan de opvolger van Long-term evolution. Lte-advanced is de overtreffende trap van lte als het aankomt op snelheid van dataoverdracht. Met de technologie moet het uiteindelijk mogelijk worden om verschillende lte-netwerken tegelijkertijd te combineren voor één supersnelle dataverbinding.

Bovendien hanteert de geavanceerde variant van lte een uiterst efficiënt antennegebruik (in vaktermen Mimo genoemd), waardoor hij meer data kan verzenden en ontvangen zonder extra frequentieruimte te eisen of extra energie te verbruiken.

Theoretisch kan lte-advanced daardoor snelheden tot wel 1 gigabit per seconde (1Gbps) bereiken. Dat is tienmaal sneller dan de oorspronkelijke lte-variant, zeventig keer sneller dan de huidige snelle mobiele verbinding hsdpa en meer dan tienduizend keer sneller dan gprs dat door veel oudere telefoontoestellen nog wordt gebruikt.

Niet-aaneengesloten

Een ander voordeel van lte-advanced is zijn frequentiegebruik. In tegenstelling tot de oorspronkelijke lte kan de technologie niet-aaneengesloten frequentiebereiken gebruiken. Dat is gunstig doordat in veel landen het frequentiespectrum al aardig vol zit door bijvoorbeeld gsm-, umts- en wll-verkeer.

Ook gebruikers van femtocellen hebben hier voordeel van. Veel van die doosjes die het mobiele telefoonsignaal inpandig over een lokaal draadloos netwerk afhandelen, zijn geprogrammeerd om zonder menselijke tussenkomst met dynamische instellingen een steeds veranderend draadloos netwerk op te zetten. Dit heet een zelf-organiserend netwerk (SON) en heeft profijt van de mogelijkheid om niet-aaneengesloten frequenties te gebruiken.

Specificaties

De Third Generation Partnership Project (3GPP), een belangrijk wereldwijd samenwerkingsverband van telecommunicatieorganisaties, is verantwoordelijk voor de uiteindelijke technische specificaties van lte en lte-advanced. Het bevriezen van de specificaties van lte betekent dat alleen bugs nog worden opgelost. Dit heeft als voordeel dat hardwareleveranciers de vastgelegde specs alvast kunnen toepassen in nieuwe apparatuur.

De ontwikkeling van lte-advanced is nog niet zo ver. Sinds juni 2008 werken leden van 3GPP aan de technische specificaties hiervan, maar het zal nog enkele jaren duren voordat een volledige set wordt vastgelegd. Het onderzoek dat de Europese Commissie vanaf 2010 ondersteunt met een subsidie van 18 miljoen euro is daarvoor een duwtje in de rug.

WiMAX

Grote technologieconcurrent van lte is WiMAX, dat voortborduurt op de Wi-Fi-standaard en niet op de gsm-standaarden. WiMAX heeft twee belangrijke nadelen ten opzichte van lte. Zo is de huidige versie met een theoretische snelheid van 40 megabits per seconde, weliswaar sneller dan bijvoorbeeld hsdpa (14 mbps), maar langzamer dan lte (100 mbps). Bovendien moet het antennepark van WiMAX nog worden opgezet. Lte kan grotendeels van bestaande gsm- en umts-netwerken gebruikmaken.

Fabrikanten tuimelen over elkaar heen om hun steun aan de ene of aan de andere technologie uit te spreken, al lijkt lte de laatste tijd aan de winnende hand. Grofweg is er een tweedeling tussen telefoniebedrijven en computerbedrijven. Telecomoperators en mobieltjesfabrikanten zijn over het algemeen voorstander van lte, terwijl vooral computer- en chipfabrikanten WiMAX omarmen.