Overheden en overheidsinstellingen houden zich niet aan de publicatieplicht bij ict-aanbestedingen. Van ongeveer dertig procent van de ict-aanbestedingen uitgeschreven in 2008 is de afloop onduidelijk. Daarnaast zijn er opvallend weinig aanbestedingen van de sectoren water, zorg, bibliotheken, omroepen en zelfstandig bestuursorganen. De publicatieplicht moet zorgen voor transparantie.
Overheden en overheidsinstellingen negeren de publicatieplicht bij ict-aanbestedingen. Bij ongeveer dertig procent van de ict-aanbestedingen is onduidelijk wat er na de eerste publicatie mee gebeurd is. Dat blijkt uit een inventarisatie van Frank van Vonderen, adviseur en mede-oprichter van CHvV Associates. Van 365 uitgeschreven ict-aanbestedingen in 2008 zijn er 228 gegund. Van dertien ict-aanbestedingen is bekend gemaakt dat ze zijn gestopt of niet zijn gegund. Van de overige is de afloop onduidelijk.
Daarnaast telde Van Vonderen opvallend weinig aanbestedingen van de sectoren water, zorg, bibliotheken, omroepen en zelfstandig bestuursorganen (zbo’s). "Sommige organisaties beseffen niet dat er moet worden aanbesteed, anderen besteden bewust niet aan," zegt Van Vonderen. Hij kwam het UWV bijvoorbeeld amper tegen in de aanbestedingen, terwijl de Belastingdienst tien leveringen van hardware of software aanbesteedde. "Dat is opmerkelijk", stelt de adviseur.
Transparantie
De aanbestedingswet is bedoeld om transparantie te bieden en de concurrentie te bevorderen. De publicatie vooraf is noodzakelijk om ervoor te zorgen dat alle leveranciers gelijke kans hebben. De publicatie achteraf heeft tot doel het resultaat van de aanbesteding publiek te maken.
Daarnaast zouden de aanbestedingsregels tot doel hebben de Europese marktvorming te stimuleren en bedrijven uit de Europese Unie (EU) meer kansen te geven zich op de Nederlandse markt te begeven. Uit de inventarisatie blijkt dat dit amper gebeurd, hoofdzakelijk omdat er gepubliceerd wordt in het Nederlands. "Er zijn natuurlijk wel aanbestedingen naar buitenlandse partijen gegaan, waarvan een aantal ook in Nederland een verkoopkantoor heeft. Slechts twee of drie aanbestedingen werden gegund aan een buitenlandse partij zonder vertegenwoordiging in Nederland", zegt Van Vonderen.
Externe partij
Veel organisaties die een aanbesteding uitschrijven laten zich ondersteunen door een externe partij. Uit de inventarisatie blijkt dat dit in minimaal een kwart van de gevallen gebeurt. Van Vonderen denkt dat dit komt doordat bedrijven worstelen met de vraag hoe ze moeten aanbesteden. "Het aanbestedingsproces wordt als ingewikkeld ervaren en organisaties zijn bang fouten te maken", zegt de adviseur.
Het tellen van de ict-aanbestedingen was een lastige klus. Het is niet mogelijk om met een druk op de knop een overzicht te krijgen van alle ict-aanbestedingen. Van Vonderen bekijkt daarom dagelijks verschillende websites waarop aanbestedingen worden gepubliceerd. "Het is de enige manier om in beeld te krijgen hoeveel ict-aanbestedingen er gedaan worden."
