Halfgeleiderfabrikant Nexperia, met hoofdkantoor in Nijmegen, wil honderd banen schrappen bij haar productievestiging in Zuid-Wales. De onderneming, die voortkomt uit Philips Semiconductors, zegt daartoe te zijn gedwongen omdat de overname van deze fabriek op last van de Britse regering grotendeels moet worden teruggedraaid.
Grant Shapps, de Britse minister van Economische Zaken, vreest dat de nationale veiligheid in het geding komt, nu Nexperia eigendom is van het Chinese semi-staatsbedrijf Wingtech. Nexperia hoopt via de rechter nog door te kunnen gaan met Newport Wafer Fab, maar de vooruitzichten zijn zeer onzeker.
Daarom voelt Nexperia zich gedwongen tot annulering van de plannen tot modernisering van de chipfabriek, de grootste van Engeland. Gevolg is banenverlies. Bovendien blijft de markt voor halfgeleiders die al sinds vorig jaar winter in een dal verkeer, zwaktes vertonen.
Nowi
Ook in Nederland is over het Chinese eigenaarschap van Nexperia het nodige te doen. Vorig jaar november kocht de Nederlandse onderneming de Delftse startup Nowi, maker van chips die energie uit hun omgeving halen. Maar op vergelijkbare gronden als de regering in Londen stuit ook deze overname op wantrouwen. Het ministerie van Economische Zaken onderzoekt deze transactie op eventuele risico’s voor de nationale veiligheid.
Al deze kwesties houden mede verband met het strenge Amerikaanse sanctiebeleid tegen China. Eind 2020 kwamen de Verenigde Staten met een pakket aan sancties die China moet afsnijden van geavanceerde chips en bijbehorende apparatuur. Een jaar geleden kwamen daar verdere beperkingen bij.
ASML
Nederland en Japan volgden met soortgelijke maatregelen. ASML mocht zijn uiterst geavanceerde EUV-machines niet meer aan China verkopen, later gevolgd door een verbod op de uitvoer van high end DUV-machines naar dat land.
Met die EUV-machines zijn 7 nanometer chips of zelfs nog snellere chips te maken. Door het exportverbod zou China daar niet over kunnen beschikken. Maar deze week bleek die hoop ijdel. Huawei presenteerde een topmodel smartphone die draait op een chip van 7 nanometer. Toeleverancier SMIC blijkt die geavanceerde nanometer-technologie toch de baas te zijn geworden hoewel deze foundry geen toegang heeft tot ASML’s extreme ultraviolet-machines.
Hierdoor laait de discussie op over de vraag of deze sancties effect hebben of zelfs averechts werken, nu China gedwongen is om andere wegen in te slaan. Wel zouden deze alternatieven duurder zijn. Maar de regering in Beijing is graag bereid het verschil in kostprijs te compenseren.
China vult subsidiepot
Recent werd ook bekend dat China bovenop 44 miljard euro die in 2014 en 2019 werd vrijgemaakt voor subsidies aan de eigen chipindustrie, nog eens 38 miljard euro steun wil geven. Volgens Reuters is de regering hard bezig deze subsidiepot te vullen. Een belangrijk deel van de investering is bestemd voor machines waarmee chips zijn te maken. Dit kan leiden tot meer concurrentie voor ASML. Het afgelopen kwartaal bestelden de Chinezen in Veldhoven zo veel ASML-machines als mogelijk is. Vanaf 1 januari 2024 gaan de verscherpte exportrestricties gelden.
