Transparantie moet, zeker in openbare aanbestedingen, maar het blijft een worsteling en echt gelukkig wordt niemand ervan.
Ik had het voorrecht mee te doen met een aanbesteding voor een grote Nederlandse gemeente. Altijd weer indrukwekkend. Wat een zorgvuldigheid, wat een detail en transparantie in de beoordelingscriteria, ontroerend gewoon. Ik hertel op zo'n moment altijd de zegeningen van onze open democratie: gelijke kansen voor alle ict-boeren!
Tijdens het proces mogen alle partijen vragen stellen. Die worden, ook heel transparant, in een grote lijst verzameld en inclusief de antwoorden onder alle partijen verspreid. Een van de gevraagde zaken was een 'essay', met een relevante visie op het betreffende 'perceel' (zo heet een onderdeel van een aanbesteding, ik verheug me nu al op een aanbesteding voor de brandweer, dan heb je ongetwijfeld jouw perceel en belendende percelen). Het essay moest ingaan op enkele redelijk goed omschreven thema's en bovendien waren we verblijd met ettelijke kilo's papier in de vorm van Informatieplannen, beleidsplannen, onderzoeksrapporten, etc. Stof genoeg dus en je kunt het essay helemaal toeschrijven naar de specifieke situatie. Maar ja, is het dan nog wel een essay?
Volgens Wikipedia en Van Dale is een essay geen concreet advies voor een concrete situatie, maar 'een beschouwende prozatekst (…) waarin de schrijver (…) zijn persoonlijke visie geeft op hedendaagse verschijnselen, problemen of ontwikkelingen'. Hoe breed of hoe concreet moet je dan worden? Ik zat er echt mee, want je wilt natuurlijk precies de goede snaar raken. Wij een vraag ingediend, waarop als antwoord kwam 'dat mag je zelf beoordelen'. Wij dus gekozen voor het neerleggen van een echt visiedocument, dat concreet inging op de gevraagde thema's. Maar vooral ook met een echte visie, die, zoals een essay betaamt, dat zaken in een breder perspectief zet. Plaatjes erbij, hartstikke mooi. We zijn er nog steeds trots op.
Maar ja, je raadt het al: een onvoldoende. Het essay scoorde 3,25 punten en het had minimaal een 7 moeten zijn. De commissie vond het te weinig concreet. Ze waren op zichzelf wel onder de indruk: 'goed geschreven, duidelijke visie', maar 'jouw visie gaat te weinig in op de huidige stand van zaken binnen onze organisatie'. Ik wil niet onsportief zijn hoor, soms win je (ook dat gebeurt, we zijn niet zielig gelukkig), soms verlies je. Maar we hadden notabene ook nog een hele concrete tekst liggen, die was afgevallen want we vreesden voor de beoordeling 'jouw stuk gaat wel concreet in op de stand van zaken maar geeft te weinig blijk van visie in een breder perspectief'.
De moraal: transparantie moet, zeker in openbare aanbestedingen, maar het blijft een worsteling en echt gelukkig wordt niemand ervan. Behalve de winnaar natuurlijk. Gefeliciteerd!
