Het Internationaal Strafhof in Den Haag vervangt Microsoft-oplossingen door de Duitse oplossing Open Desk. De overstap zal de digitale soevereiniteit van het hof vergroten en volgt op zorgen over de impact van Amerikaanse sancties.
Het Internationaal Strafhof (ICC) gaat zijn werkplekomgeving migreren van Microsoft naar Open Desk, een pakket dat is samengesteld door het Zentrum für Digitale Souveränität, kortweg Zendis. Deze organisatie, eigendom van de Duitse staat, ontwikkelt oplossingen om instellingen minder afhankelijk te maken van grote buitenlandse leveranciers. Open Desk combineert software van verschillende Europese partijen. Het programma zal in de loop van dit jaar 160.000 werkplekken in Duitsland omvatten.
Met circa 1800 werkplekken is de ICC-migratie op zich dus geen wereldnieuws, maar de symboliek is wel groot, zo stelt het Duitse Handelsblatt dat met het nieuws naar buiten kwam. Het hof lijk bewust te kiezen voor een alternatief dat aansluit bij de Europese ambitie om meer digitale autonomie te realiseren. Zendis maakt deel uit van het Digital Commons European Digital Infrastructure Consortium (DC-EDIC), dat binnen de EU open source en Europese softwareoplossingen stimuleert.
Door sancties naar soevereiniteit
De overstap komt in een periode waarin de Verenigde Staten hun sancties tegen het Strafhof uitbreiden. In februari 2025 werden maatregelen ingesteld tegen hoofdaanklager Karim Khan, later volgden ook andere rechters en aanklagers. In mei raakte Khan tijdelijk de toegang tot zijn Microsoft-e-mail kwijt. Dat bedrijf bevestigde destijds dat hij was losgekoppeld van bepaalde diensten, maar benadrukte dat de ondersteuning van de organisatie niet was stopgezet.
Hoe dan ook was de situatie onwerkbaar voor de ICC, die de overstap heeft bevestigd aan Computable. Ook Microsoft heeft het afscheid van de ICC toegegeven, aan Euractiv.
Meer Nederlandse links
Ook in Nederland wordt met Open Desk geëxperimenteerd. Binnen het project Mijn Bureau testen de Rijksoverheid, de Gemeente Amsterdam en de VNG een suite van Europese open source software, waarbij Open Desk onder meer wordt ingezet voor e-mail. Verder stapte Nederland binnen het EDIC-programma recent nog in een nieuw initiatief voor digitale gemeenschapsgoederen.
Het akkefietje met het ICC is een enorme “wake-up call” geweest voor Europa. Hopelijk worden er nu gerichte stappen genomen of af te komen van de afhankelijkheid van de Amerikaanse clouddiensten en besturingssystemen, inclusief email.
Tevens moeten alle desktops, zowel bij het ICC als de Nederlandse overheid, overgeschakeld worden op Linux Mint of een Nederlandse Linux distributie.