Kroes: ‘Vendor lock-in is geldverspilling’

Vendor lock-in door overheden is een verspilling van publieke gelden. Dat zei eurocommissaris Neelie Kroes donderdag 10 juni op de OpenForum Europe Summit 2010 in Brussel. Ze wil gedetailleerde Europese richtijnen voor overheidsaanbestedingen opstellen, die overheden moeten behoeden voor vendor lock-in. Daarnaast wil ze softwarefabrikanten gaan verplichten om hun producten open te maken.

‘Veel autoriteiten hebben zichzelf onbedoeld voor de duur van tientallen jaren opgesloten binnen gesloten technologie’, zei Kroes. ‘Na een zeker moment raakt die oorspronkelijke keuze zo ingesleten, dat alternatieven systematisch worden genegeerd, ongeacht de voordelen daarvan. Dat is een verspilling van publieke gelden die overheden zich niet langer kunnen veroorloven.’

Kroes wil er structureel voor zorgen dat ‘significante marktspelers’ interoperabiliteit binnen hun producten niet langer kunnen negeren: ‘De Commissie zou niet iedere keer een epische antitrust-zaak moeten hoeven voeren, iedere keer dat software interoperabiliteit mist. Zou het niet fijn zijn om al zulke problemen in één keer op te lossen?’

‘Fan van open standaarden’
‘Ik ben nog steeds een fan van open standaarden’, zei Kroes. Ze referereerde met die uitspraak aan een gloedvol betoog voor open standaarden dat ze exact twee jaar geleden hield. Ze zei toen onder meer: ‘Geen burger of bedrijf zou moeten worden gedwongen om voor gesloten technologie te kiezen in plaats van open, alleen omdat een overheid die keuze al voor hem gemaakt heeft.’

Licentiekosten
Volgens Arjen Kamphuis, in 2002 initiator van de Motie-Vendrik, heeft Kroes het ‘goed begrepen’: ‘Markten dienen de samenleving het beste als ze open en eerlijk functioneren en de overheid dient dat te borgen. Goedschiks waar het kan en kwaadschiks waar het nodig is. Informatievoorziening is te belangrijk geworden om in handen te geven van een handvol partijen die vooral zo veel mogelijk software willen verkopen. Overheden maar ook bedrijven en burgers moeten streven naar autonomie en partijen kiezen die ze daarbij willen helpen.’

‘Zelfs in het crisisjaar 2009 waar onze economie kromp nam de import van proprietary software met bijna 10 procent toe’, vervolgt Kamphuis. ‘Dat is niet iets wat Nederland duurzaam kan volhouden en het is ook niet nodig. Voor de miljarden aan licentiekosten kunnen beter Nederlandse en Europese opensourceprojecten worden gesteund en dienstverleners worden ingehuurd om vrije software te maken die we allemaal nodig hebben. De overheid zou met visie en inzet van haar marktmacht (12-13 procent van de markt) dit proces moeten aanjagen.’