Het Europese voorstel voor een Cloud and AI Development Act (Cada) is niet ambitieus genoeg om de digitale autonomie van Europa te vergroten. De onderzoekers van het Instituut voor Informatierecht (IViR) van de Universiteit van Amsterdam stellen dat na een analyse van de Cada.
Dit voorstel voor een Cada beoogt de Europese cloud- en ai-sector te versterken en de afhankelijkheid van Amerikaanse aanbieders te verkleinen. Volgens de onderzoekers schiet het echter tekort. Bovendien roepen de snelle uitbreiding van datacenters en de beperkte aandacht voor duurzaamheid en maatschappelijke impact bij hun zorgen op.
De EU zoekt het in meer aantrekkelijke investeringsvoorwaarden voor grootschalige uitbreiding van datacenters. Tegelijkertijd moeten er regels komen voor de inkoop van clouddiensten door de overheid. Maar de onderzoekers vinden dat de EU daar niet ver genoeg in gaat.
Belemmerd
Zij tellen dat overheden bij veel diensten beperkt worden in de mogelijkheid om extra eisen te stellen en zo hun afhankelijkheid te verminderen. ‘Zoals het er nu voorstaat, zou dit EU-voorstel overheidsinstellingen zelfs tegenhouden als ze bewust voor een Europees alternatief willen kiezen’, aldus onderzoekster Kristina Irion. Zij vreest dat het streven naar digitale autonomie zelfs door Cada kan worden belemmerd.
Deze act koppelt strengere eisen aan clouddiensten aan het risiconiveau van overheidstaken. Veel publieke diensten zouden echter onder het laagste zekerheidsniveau vallen. Volgens de onderzoekers beperkt dit de ruimte om bij aanbestedingen voor veel overheidstaken aanvullende eisen te stellen en zo afhankelijkheid van één aanbieder tegen te gaan.
Vier niveau’s
Het voorstel introduceert vier zekerheidsniveaus met oplopende eisen voor clouddiensten. Volgens de onderzoeker sluiten de criteria grote Amerikaanse aanbieders niet automatisch uit, omdat zij aan veel eisen van de lagere niveaus voldoen. De Europese Commissie verwacht dat slechts 10 procent van de beoordeelde toepassingen onder de hoogste niveaus vallen waarvan clouddiensten van derde landen zijn uitgesloten.
Ook bij de grootschalige capaciteitsuitbreiding van datacenters blijft digitale autonomie onvoldoende gewaarborgd. ‘In het voorstel houden aanbieders en ontwikkelaars van datacenters van buiten de EU stevige voet aan de grond’, vult medeauteur Plixavra Vogiatzoglou aan.
De Cada maakt deel uit van het Tech Sovereignty Package, een uitgebreid pakket maatregelen en acties voor digitale soevereiniteit. Voor de datacentersector is Cada het belangrijkste onderdeel.
