Na de geheugenchips heeft de malaise nu toegeslagen op de markt voor harde schijven. Seagate, ’s werelds grootste harddisk-fabrikant zet 10.000 mensen op straat. Ook Quantum en Western Digital hebben last van dalende prijzen als gevolg van het overvloedige aanbod.
De harde schijven-markt is moordend. Voor de zoveelste keer moet Seagate uit Scotts Valley, Californië, afzien. In het derde kwartaal van 1997 moest het bedrijf een verlies van 240 miljoen dollar incasseren. In het kwartaal dat afgesloten werd op 2 januari, meldde Seagate alweer een verlies, nu 180 miljoen dollar. Daar komen nog eens 300 miljoen aan kosten bovenop voor herstructureringen. Seagate besloot een fabriek in Ierland te sluiten en de voorgenomen expansie van een andere stil te leggen. Twee design-centra in Californië moeten eveneens dicht.
Volgens Dennis Waid, marktonderzoeker bij Peripheral Research zouden Seagate’s ontslagen in Azië wel eens dichter bij de 15.000 kunnen liggen. De aandelen zijn gekelderd tot 30 procent van de oorspronkelijke waarde. De neergang lijkt iedereen te treffen. Quantum noteerde over zijn laatste kwartaal een verlies van 32 miljoen dollar.
Hofleverancier
Seagate heeft het vooral hard te verduren in de markt van de grote systemen, waar het bedrijf traditioneel sterk is vertegenwoordigd. Het bedrijf is ondermeer hofleverancier van raid-fabrikant EMC. Het laatste jaar verloor het echter marktaandeel aan Fujitsu, IBM en Maxtor. Volgens de analist Jim Porter van Disk/Trend is Seagate’s aandeel in deze markt gedaald van 80 naar 40 procent.
 |
| De markt voor harde schijven voor notebook-computers blijft volgens onderzoeksbureau Disk/Trend gestaag groeien. |
In 1997 introduceerde Seagate zijn eerste ‘Cheetah’-schijf. Deze harddisk heeft een snelheid van 10.000 rotaties per minuut. De verkoop van dit paradepaardje is tot nu toe echter marginaal. Concurrent IBM is intussen ook op de markt gekomen met een zeer snelle schijf met hetzelfde toerental. Deze 3,5 inch Ultrastar 9ZX heeft een opslagcapaciteit van 9 gigabyte (zes schijfjes). Met gemiddelde zoektijden van 6,3 milliseconden behoort de Ultrastar 9ZX tot de snelste. Bij deze hoge snelheden is warmteontwikkeling een lastige bijkomstigheid. IBM claimt dat de nieuwe Ultrastar 4 Watt minder verbruikt dan de Cheetah.
Prijsdalingen
De schijvenmarkt is over de hele breedte verpest. Meestal dalen de prijzen zo’n 25 procent per jaar, maar alleen al het vorige kwartaal waren de dalingen ruim 10 procent. Toch zijn fabrikanten wel wat gewend. Vijf jaar geleden zorgden uitpuilende voorraden ook al voor een crisis. In dezelfde golfbeweging waarmee de markt aantrekt of afneemt, nemen fabrikanten mensen aan en zetten ze die weer even gemakkelijk op straat. Zeker in de Aziatische assemblage-fabrieken, waar de huidige ontslaggolf van Seagate zich concentreert, is dat het geval.
Toch zit er nog flink groei in de harde schijvenmarkt. Alle fabrikanten laten een stevige groei zien. Quantum verkocht een record aantal van zeven miljoen eenheden in 1997, iets minder dan de 7,3 miljoen die Western Digital sleet. Marktonderzoeker Disk/Trend uit Los Altos, Californië, schat dat het totale aantal verkochte harddisks vorig jaar met 20 procent steeg van 105 miljoen in ’96 naar 126 miljoen stuks. Quantum kan de klappen nog redelijk goed opvangen. Het bedrijf zit goed bij kas en heeft bovendien 20 procent van zijn omzet uit tape-systemen.
Western Digital had in 1997 vooral problemen met de overgang van dunne-laag koppen naar de gevoeligere magneto-weerstandkoppen. Anders dan Seagate en IBM heeft WD geen eigen aanvoer. Het bedrijf is voor deze nieuwe technologie afhankelijk van toeleveranciers. In de 20 procent van de markt die deze grote jongens niet domineren, vechten zo’n vijftien kleinere fabrikanten. Ook zij zullen het hard te verduren hebben nu door de Azië-crisis geplaagde Fujitsu en Samsung hun blikken op de Amerikaanse markt richten. Met hun dalende munteenheden maken ze een betere kans in het Westen te concurreren.
De 68-jarige oprichter en ceo Alan Shugart loodste Shugart Periferals en later Seagate ruim twintig jaar lang door goede en slechte tijden. Als dank kreeg hij er vorig jaar weer een riante optieregeling bij. Shugart kreeg vorig jaar het recht om 150.000 aandelen te kopen tegen 1 dollarcent per stuk. Begin 1997 was de waarde van die bonus ruim 9 miljoen dollar. Het ziet er naar uit dat dit soort bonusregelingen voorlopig in de ijskast staan.
