Ict-wereld snapt weinig van slim energieverbruik

Cofely gebruikt zijn datacentrum als showcase

De ict-wereld heeft nog weinig besef van de technische faciliteiten en het energieverbruik in datacentra. Dat blijkt uit een IDC-onderzoek, in opdracht van technisch dienstverlener Cofely. Groene datacentra bestaan eigenlijk niet, zegt Jan-Joris van Dijk, directeur Cofely Datacenter Solutions. Er zal altijd warmte ontsnappen. Maar het verlies valt te beperken door het gebruik van slimme oplossingen op het gebied van energie en industriële automatisering. Het bedrijf etaleert zijn mogelijkheden in het eigen computercentrum vlakbij Maastricht Airport.

Uit het IDC-rapport blijkt dat in Nederland de totale oppervlakte van datacentra 455.000 m2 bedraagt. Daarvan is 275.000 m2 commercieel, uitgebaat door ict-dienstverleners en hostingspecialisten, en bevindt 180.000 m2 zich 'in huis', bij organisaties zelf. 'Er vindt een verschuiving plaats van inhouse naar commercieel', zegt Jan-Joris van Dijk, directeur Cofely Datacenter Solutions. 'Er is grote behoefte aan capaciteit, maar dan wel aan moderne vierkante meters. Veel van de computerzalen in huis zijn verouderd. Er is een duidelijke vervangingsvraag. Organisaties moeten investeren, maar vinden dat niet tot hun kerncompetenties behoren. Dat vormt vaak een aanleiding om het datacentrum uit te besteden aan specialisten.'

Een urgent thema daarbij is de toegenomen energievraag. Inmiddels verbruiken datacentra 2 procent van het mondiale elektriciteitsverbruik en zorgen ze voor meer CO2-uitstoot dan Nederland of Argentinië, zegt Van Dijk. 'De vraag naar datacenters stijgt het komend decennium 10 procent per jaar. Er is een enorme rekencapaciteit voor de verwerking en opslag van data en beeld nodig. Maar het beschikbare energievermogen voor al die ict-middelen is in de meeste datacenters onvoldoende. Dat begin je nu al te merken.'

PUE

Hoewel het energievraagstuk al een tijdje speelt, vindt Van Dijk dat de datacentrawereld nog onvolwassen is op het gebied van normering en standaardisering. Er bestaan bijvoorbeeld geen officiële certificeringen voor energieverbruik en duurzaamheid. Dat staat een versnelling van ontwikkelingen in de weg. Wel is er inmiddels een Europese 'Code of conduct on Data Centers Energy Efficiency', maar Van Dijk verwacht pas EU-wetgeving in 2012. 'De gehele ict-keten van applicaties - bijvoorbeeld het sneller zoeken in een SAP-systeem - tot aan de kabel moet energiezuiniger worden. De ict-sector heeft het milieubelang lang genegeerd en zien langzamerhand in dat het maatschappelijk relevant is om wat te doen aan het veel te hoge energieverbruik van datacenters.'

Bovendien scheelt de verduurzaming van een computercentrum uiteindelijk geld. De energielasten vormen ruim eenderde van de exploitatiekosten. 'De grootste datacenters zijn meer dan een miljoen euro per maand kwijt aan electriciteit. De business case van een rekencentrum gaat tegenwoordig om energie', stelt de directeur Cofely Datacenter Solutions. Alleen merkt hij dat ict-beleidsmakers weinig kaas gegeten hebben van wat computerapparatuur aan vermogen vraagt. Laat staan dat ze inzicht hebben in het gevraagde vermogen van faciliterende middelen, zoals koeling, UPS en de bekabeling.

Van Dijk: 'Een begrip als PUE, Power Used Efficiency, zegt ze weinig. Dat is een ratio die aangeeft hoeveel stroom er nodig is om de ict-componenten in een rekencentrum te laten draaien versus de faciliterende elementen. De meeste verouderde datacenters hebben een PUE van 2 of hoger. In ons nieuwe datacentrum in Maastricht gaan we naar een PUE van tussende -1.5 en -1.2. We passen vrije koeling toe om de temperatuur in de computerzalen te beheersen. Het optimaal gebruiken van de buitenlucht voor het koelen vraagt een uitgekiende regeling van de koelsystemen in relatie tot het verloop van de buitentemperatuur. Op deze manier gaan we efficiënter met energie om.'

Groen is niet groen

Compleet groene datacentra bestaan eigenlijk niet, benadrukt Van Dijk. 'Een datacentrum blijft een 'black box'. Er blijft toch warmte ontsnappen. Wel kun je het verlies zoveel mogelijk proberen te beperken via slimme oplossingen.' Hij beseft dat het een lastig grijpbaar thema is: het beheersen van de groei van het vermogen van ict-apparatuur gekoppeld aan het efficiënte gebruik van energie. ''Groen' is daardoor nog een cowboywereld in de ict. Er wordt onder het mom van groene ict een hoop lucht verkocht. Cofely komt vanuit de energiesector. Wij weten wat we beweren.'

Het nieuwe datacentrum in Maastricht geldt als showcase. Hier laat Cofely aan klanten zien hoe een energie-efficiënt en flexibel computercentrum eruit ziet. 'Samen met het zusterbedrijf Electrabel zorgen we bijvoorbeeld voor groene stroom. Ook gebruiken wevoor onze hybride koeltorens regenwater', vertelt Rob Damoiseaux, manager business development bij Cofely. 'We willen ook lokale innovatieve oplossingen gaan toepassen voor opwekking, distributie, opslag, conversie en hergebruik van energie. Denk aan warmte/koude opslag en private netten met windenergie. Zo'n 'smart grid' kunnen we vervolgens delen met andere lokale opwekkers en afnemers van elektriciteit.'

Ook heeft Cofely de energievoorziening in een aparte energiecentrale buiten het datacenter geplaatst. Dat vergroot de veiligheid en geeft flexibiliteit om te groeien. Vaak staan die grote generatoren in de weg wanneer een datacentrum wil uitbreiden', zegt Damoiseaux. Hij stelt dat de combinatie van techniek en energie de kracht is van Cofely Datacenter Solutions. 'Om zaken als de beschikbaarheid van voldoende vermogen, temperatuur, energie-efficiëntie en veiligheid goed voor elkaar te krijgen zijn klanten afhankelijk van een keten van activiteiten en partijen. Zeg maar de keten van initieel ontwerp tot de operationele exploitatie. Bij Cofely regelen we dit centraal.'

Duurzaam