Afschrijvingen genuanceerder bekeken

Ict-investeringen trekken tweede helft van het jaar aan

Eens zullen de investeringen toch weer moeten gaan aantrekken, al was het alleen maar om de oude spullen te vervangen. Deskundigen verwachten dat dit de tweede helft van dit jaar zal gebeuren. Ondertussen heeft men geleerd beter te kijken naar de tco.

Warmerdam: krimp lijkt eruit

Marcel Warmendam, research director van IDC Benelux, houdt voortdurend voeling met de markt. Hij interviewt jaarlijks duizenden managers en vraagt hen onder andere naar hun ict-bestedingen. Volgens hem heeft de markt in 2003 niet het herstel te zien gegeven waarop velen hadden gehoopt. Er is in 2003 slechts een fractie meer aan ict uitgegeven dan het jaar daarvoor: het bedrag schommelt rond de 15 miljard euro. Maar, en dat is wel een lichtpuntje, de krimp lijkt er uit te zijn.
Volgens Warmendam liggen er echter geen grote bergen met geld klaar om massaal pc's te gaan vervangen wanneer het economisch tij is gekeerd. De tijden zijn voorbij dat er elke twee jaar een nieuwe pc moest worden aangeschaft omdat de oude in rekenkracht en opslagruimte de nieuwe softwareversies niet meer kon

Gooskens: mooie tijden keren niet meer terug

bijbenen. De IDC-resarch director is ervan overtuigd dat deze houding structureel is en de komende jaren niet meer zal veranderen. "Je ziet dat bedrijven hun hardware weliswaar in twee tot drie jaar afschrijven, maar dat ze toch in het algemeen wel een jaartje langer met hun apparatuur doen. Dus naar mijn mening zullen de uitgaven aan hardware de komende jaren niet meer zo hard groeien als in de jaren negentig. Die tijd is definitief voorbij."

Kluwen ontwarren

Harrie Gooskens, directievoorzitter van IBS, is dezelfde mening toegedaan als Warmendam: de mooie tijden van weleer keren niet meer terug. Volgens hem is het bedrijfsleven hard- en software-aankopen en de daaraan gerelateerde afschrijvingstermijnen veel genuanceerder gaan bekijken. "Ik spreek steeds meer klanten die zich in gemoede afvragen waarom ze hard- en software zouden moeten vervangen, terwijl een en ander nog prima

Wegener: methodes en procedures zijn niet helder

functioneert. Ik zie dat klanten afschrijvingstermijnen gaan differentiëren. Mede natuurlijk door de economische teruggang. Immers op deze manier kan financiële ruimte worden vrijgemaakt om het interne dienstenniveau op peil te houden. De ict-manager balanceert vandaag de dag op een slap en dun koord: hoe kan hij het serviceniveau handhaven met gelijkblijvende of zelfs krimpende middelen?"
Toch heeft de druk op de ict-budgetten volgens Gooskens niet alleen negatieve effecten. Hij constateert dat veel bedrijven nu hun ict-architectuur in kaart aan het brengen zijn. Ze proberen die grote kluwen van hard- en software te ontwarren. Dat doen ze om financiële redenen: om beter te kunnen zien welke afschrijvingstermijnen voor welke apparatuur kunnen worden gehanteerd, is het nodig precies te weten welke functies ze in het geheel vervullen. Kortom: druk op het ict-budget heeft als gevolg dat er beter gekeken wordt naar de tco van de afzonderlijke onderdelen in de ict-infrastructuur.En dat is nooit weg. Dat vindt ook Victor Wegener van de Basta Group. "Veel bedrijven hebben heel goed in de gaten dat de methodes en procedures die aan hun bedrijfsprocessen ten grondslag liggen en door ict worden ondersteund, niet helder zijn. Zij willen graag die kluwen van hardware, software en onderliggende processen uit elkaar rafelen om mensen en middelen in de organisatie beter op elkaar af te stemmen. Ik constateer dat de behoefte bij het Nederlandse bedrijfsleven duidelijk aanwezig is om deze exercities uit te voeren", aldus Wegener die tegelijkertijd constateert dat er nog heel mondjesmaat in die behoefte wordt voorzien. Dat komt door de economische omstandigheden: in slechte tijden heeft men er geen tijd en geld voor en in goede tijden is er geld genoeg om kwistig te zijn en efficiencymaatregelen uit te stellen.

Voorzichtig optimisme

In het algemeen is er onder deskundigen een grote mate van eensgezindheid over het antwoord op de vraag of de economische tegenspoed van invloed is op de ict-bestedingen in Nederland. Het antwoord

Management summary Uitgaven aan hardware groeien niet meer zo hard als in de jaren negentig Veel bedrijven brengen nu eindelijk hun infrastructuur in kaart Nederlandse CIO's besteden steeds vaker 'commodity'-achtige zaken uit

luidt daarop unaniem en volmondig: ja. De ict-budgetten staan onder druk. Dat valt eenvoudigweg niet te ontkennen. Maar tegelijkertijd valt ook niet te ontkennen dat Nederlandse cio's heel inventief omgaan met de gekrompen budgetten. Zo zijn ze in toenemende mate bezig om 'commodity'-achtige zaken te standaardiseren dan wel uit te besteden.

Kuijer: inzicht in financiële zaken rond ict nodig

Maar met uitbesteden lopen veel organisaties toch aanzienlijke risico's. Gooskens waarschuwt niet te lichtvaardig over outsourcing te denken. Uitbesteden omdat de interne ict-manager de zaak boven het hoofd groeit, is de beste optie om een uitbestedingscontract te laten mislukken.
Maar, zoals onze grote voetbalstrateeg Cruyff het ooit plastisch verwoordde: elk nadeel heb zijn voordeel. Daar wijst manager Infrastructuur Cees de Kuijer van Cap Gemini Ernst & Young op, wanneer hij zegt dat het nadenken over de mogelijkheid om uit kostenoverwegingen ict-taken te gaan uitbesteden al heel verhelderend kan zijn. "Er zijn interne ict-afdelingen die vanwege die externe dreiging kostprijsberekeningen van hun eigen takenpakket zijn gaan maken en zo een beter inzicht hebben gekregen in de financiële zaken die aan ict zijn gerelateerd. Pas wanneer je inzicht hebt in de kosten, kun je maatregelen nemen en je beslissingen ergens op funderen.
Het economisch herstel lijkt begonnen. Verschillende ict-leveranciers laten hoopgevende kwartaalcijfers zien. Onderzoeker Warmendam zegt het heel voorzichtig en heel mooi: "je ziet bewegingen die op optimisme duiden".