Gemeenten moeten mogelijkheden krijgen flexibeler met arbeidsvoorwaarden om te gaan. Op deze manier kan de overheid de benodigde ervaren automatiseerders binnenhalen. Dit zei gemeentesecretaris Marjanne Sint van Amsterdam tijdens Internet In Business. "De overheid heeft de concurrentieslag om het aantrekken van IT-talent schromelijk verloren."
Volgens de topambtenaar vormt het binnenhalen en vasthouden van mensen met ICT-kennis een van de grootste problemen waarmee de overheid kampt. De gemeente Amsterdam is door deze personeelsproblemen genoodzaakt IT-mensen in te huren. "Maar dan missen we weer de expertise om te beoordelen of de ingehuurde krachten voldoen", aldus Sint. Als voorbeeld noemde de oud-voorzitster van de PvdA de gang van zaken rond de opzet van een nieuw automatiseringssysteem voor de Sociale Dienst in de hoofdstad. Amsterdam had de opdracht voor dit systeem gegeven aan Roccade. Vervolgens huurde de gemeente Cap Gemini in om te toetsen of de opdrachtnemer zijn werk goed doet. Cap Gemini neemt op deze manier de taak van de opdrachtgever over. Daarnaast zijn consultants ingehuurd om het project als geheel in de gaten te houden.
Dit kost veel geld, maar de gemeente hoeft daarentegen na afloop van het project geen wachtgeld te betalen voor ambtenaren die zonder werk komen te zitten. Sint betreurt wel dat veel kennis op deze manier verloren gaat. De ingehuurde krachten verlaten immers na de afronding van het project het gemeentehuis en zetten hun opgedane kennis en ervaring in voor een volgende opdrachtgever.
Te afhankelijk
Het rijk heeft grote moeilijkheden om ervaren automatiseerders aan te trekken en is hierdoor volgens de Amsterdamse gemeentesecretaris te afhankelijk van derde partijen. Door de krapte op de arbeidsmarkt kunnen deze mensen immers hele mooie contracten binnenhalen bij het bedrijfsleven. Daarom moeten gemeenten volgens Sint de mogelijkheid krijgen flexibeler om te gaan met arbeidscontracten. "Als we iemand echt willen hebben, lukt dit ook wel. We hangen het alleen niet aan de grote klok."
Het is nog niet duidelijk hoe de overheid deze wervingsproblemen wil aanpakken. Het kampt met een duidelijk imago-probleem.
Van een overleg tussen de gemeenten is nog geen sprake. De Vereniging voor Nederlandse Gemeenten zou hier volgens Sint een belangrijke rol kunnen spelen.
Nieuw leiderschap
Marjanne Sint vindt dat ICT de overheid grote kansen biedt en daarom een hogere prioriteit verdient. "ICT kan de doorlooptijd van processen verkorten, een plattere gemeentelijke organisatie bevorderen en de democratische besluitvorming ondersteunen." Een aantal topambtenaren heeft dit voorjaar een studiereis naar de Verenigde Staten gemaakt en zag daar met eigen ogen wat ICT voor de overheid kan betekenen. "In North Carolina is sprake van een consistent IT-beleid en dat heeft succes. Het politieke bestuur heeft het belang onderkend."
De gemeentesecretaris meent dat een nieuw leiderschap nodig is om deze ICT-kansen te benutten. "Ze moeten meer denken in processen. De topmensen moeten weten met welke partners ze in zee gaan en dat soort zaken. Het schrijven van nota’s is dan minder belangrijk."
Weerstanden
De gevolgen van ICT leiden binnen de overheid ook tot weerstanden, aldus Sint. "De leidinggevenden voelen zich bedreigd door mensen die een andere taal spreken." De invoering van de nieuwste technologieën zal dan ook negatieve sociale gevolgen met zich meebrengen. "Het ombouwen van een organisatie kost banen. Dat is een moeilijke zaak, want de rechten van ambtenaren zijn goed beschermd." Volgens Sint moet het topmanagement zelf deze veranderingen aansturen en de zaak niet uit handen geven. "Ze zien ICT toch nog te vaak als een zaak voor technici."
