Heeft u ook al een ‘personal firewall’ op uw computer? Dankzij zo’n firewall kan ik nu alle IP-pakketten van en naar mijn computer bekijken. Inzicht in de stroom van de vele soorten IP-pakketten ontaardt in een steeds onveiliger gevoel. Ik word bijna paranoïde van het IP-terrorisme dat mijn computer bedreigt.
Mijn geloof in het Internet Protocol (IP van TCP/IP) is sterke tanende. IP wordt te complex. Internetfundamentalisten beschouwen zo’n uitspraak als ketters. Luther zei al dat het verschrikkelijk was om revolutionair te moeten zijn. Toch wordt het tijd om vraagtekens te zetten bij de complexiteit van IP en terug te keren naar de essentie.
Wanneer is iets complex? Joule en Shannon kenden de begrippen energie en informatie een eenheid toe. Voor complexiteit hebben wij (nog) geen maat.
Een voorbeeld.
U heeft een nieuw computerprogramma, waarin een onbekende hoeveelheid fouten zit. Met enige moeite krijgt u het programma aan de praat. Stel nu dat u hetzelfde programma aan de praat moet krijgen op twee computers die onderling communiceren. De eerste inschatting is dat u dezelfde hoeveelheid moeite moet doen. Helaas, twee computers betekenen twee keer zoveel problemen. Hoewel, het is nog erger. Het aantal problemen neemt waarschijnlijk kwadratisch toe wanneer die programma’s onderling communiceren. Als iets niet werkt, ligt het dan aan het programma op de eigen computer, of aan de andere kant?
Complexiteit zie ik als deze meer-dan-lineaire toename van problemen. De technologische uitdaging is om die complexiteit te beheersen. Het Internet Protocol (IP) helpt hierbij. Alles begint via IP met elkaar te praten. Applicaties communiceren met servers elders in de wereld via IP-interfaces. Routers communiceren met routers via IP-routerprotocollen.. Iets wat ontzettend complex was, is werkbaar geworden. Sommigen beschouwen IP nu als heilig, anderen als het middel om veel geld te verdienen.
In een wereld die gebaseerd is op groei, vinden voortdurend plaats. Allereerst knopen wij steeds meer aan elkaar. Niet alleen computers, maar ook mobiele telefoons, elektronische zakagenda, huisnetwerken, auto’s, enzovoort. De complexiteit stijgt daarmee. Zo moet IP (speciaal) rekening houden met draadloze verbindingen. Dergelijke verbindingen leiden tot hogere kosten, bitfouten, beperkte bandbreedte, en vragen oplossingen voor mobiliteit. Hiertoe wordt IP uitgebreid met onder meer Mobile IP, GPRS, WAP, ROHC.
Deze alfabetsoep is de aanleiding voor mijn afvalligheid. IP was simpel, maar wordt te complex. Oorspronkelijk waren de hoge priesters van het internet afkomstig uit de academische wereld. Hun vergaderingen leidden tot slimme en door hun eenvoud fraaie verbeteringen van het Internet Protocol. De omvang van de vergaderingen nam toe. Het aantal rfc’s (‘request for comments’), de IP-richtlijnen waar de gelovigen zich aan moeten houden, groeien nog steeds. Zeven jaar geleden kreeg de industrie grip op de internetontwikkelingen. De hoge priesters worden nu ingehuurd. Niet schoonheid in eenvoud, maar commerciële belangen zijn bepalend. Dat was gunstig voor de grootste commerciële IP-spelers. Alleen zij waren in staat de explosie van rfc’s te implementeren. De stroom aan rfc’s is echter een eigen leven gaan lijden. Wat eerst een concurrentievoordeel was voor de marktleider(s), is nu een molensteen geworden. Het is eenvoudig om iets complex te maken, maar het is uiterst moeilijk iets simpel te maken. De wetenschapsfilosoof Kuhn stelt dat zodra een paradigma geaccepteerd is, er barsten in komen. Nieuwe veronderstellingen zijn uiteindelijk niet meer verenigbaar met het heersende paradigma. Voordat een nieuw paradigma is geaccepteerd, zullen de aanhangers van het huidige geloof de vernieuwers verketteren. IP heeft geweldig goed geholpen om een uiterst complexe wereld aan elkaar te verbinden, maar is nu te complex geworden.
De echte uitdaging van complexe systemen is niet om ze te beheersen, maar om de essentie ervan te begrijpen en ze vervolgens eenvoudiger te maken. De essentie is volgens mij dat IP goed is voor de ‘interfacing’ naar de applicatie. Vraagtekens stel ik bij transport met IP. Transportproblemen zijn in veel gevallen heel slim en uiterst simpel met Ethernet op te lossen. Dit vergt enige herziening van de geloofsopvattingen omtrent IP. Maar hoe deze discussie ook loopt, van het eindresultaat wordt u als consument beter. Als u straks voor een euro per etmaal duizend keer meer bandbreedte heeft, dan weet niemand meer waar die Hoekse versus Kabeljauwse twist (IP versus Ethernet) over ging. Het wachten is nog op de Luther die zijn 95 stellingen op de kerk deur ophangt. Eén stelling kent u nu al: IP is te complex.
Egbert-jan.sol@ericsson.com, vice president Technology Ericsson Nederland
