Geert Potjewijd wordt de nieuwe voorzitter van de Autoriteit Persoonsgegevens (AP). Hij volgt Aleid Wolfsen op, die deze functie tien jaar bekleedde. De benoeming voor een periode van vijf jaar gaat in per 1 augustus aanstaande.
Hij stond als advocaat onder meer ByteDance bij, het moederbedrijf van TikTok, in een zaak over vermeende inbreuk op de privacy.
Potjewijd werkt bij De Brauw Blackstone Westbroek, het grootste advocatenkantoor van Nederland. Hij geeft mede leiding aan de praktijkgroep gegevensbescherming. Potjewijd is gespecialiseerd in complexe rechtszaken en de handhaving van regelgeving, met name op het gebied van gegevensbescherming, gegevensbeheer en gegevensbeveiliging.
Zijn werk bevindt zich vaak op het snijvlak van juridische risico’s, technologie en publieke controle, en hij adviseert over belangrijke internationale kwesties. Bij het advocatenkantoor was hij eerder ook voorzitter van het bestuur. Voor zijn lange carrière als advocaat was hij docent en onderzoeker aan de Universiteit Leiden.
Onvoorspelbare werkwijze
Bij de AP wacht hem een aantal grote uitdagingen. Vertrekkend voorzitter Aleid Wolfsen is niet geheel onomstreden. Hij krijgt al jaren kritiek op zijn bestuurlijke stijl, de trage en soms ook onvoorspelbare werkwijze van de AP onder zijn leiding, en zijn manier van omgaan met onafhankelijkheid en toezicht.
Onder zijn leiding was de AP vaak slecht bereikbaar en onderbemand. De AP nam de telefoon bewust minder vaak op om de werkdruk te verlagen: nog maar twee uur per dag, vier dagen per week bereikbaar. Dit leidde tot minder klachten, maar werd gezien als symptoombestrijding en gebrek aan capaciteit.
Bedrijven en overheden ervaren het boetebeleid als onvoorspelbaar. Dit leidt tot onzekerheid in de markt over wat wel en niet mag onder de privacywetgeving. Wolfsen zou zich te veel beroepen op de volledige onafhankelijkheid van de toezichthouder, waardoor zijn ‘wil wet is’, terwijl de buitenwereld meer overleg en afstemming verwacht.
Kritiek
Deze kritiek kwam vooral naar voren in de officiële evaluatie van de AP door de Universiteit Tilburg en Berenschot, die in maart 2025 naar de Tweede Kamer is gestuurd. De toenmalige staatssecretaris uitte kritiek op het feit dat Wolfsen zichzelf als opdrachtgever van de evaluatie positioneerde.
De AP leverde het rapport bovendien te laat aan het ministerie, waardoor een gelijktijdige reactie onmogelijk was. Voor het rapport zijn ook medewerkers van de AP geïnterviewd. Zij bevestigen de organisatorische problemen, gebrek aan duidelijke prioritering en een cultuur waarin kritiek lastig is.
Digitale samenleving
Monique Verdier, vicevoorzitter van de AP: ‘Wij zijn heel blij dat Geert Potjewijd deze rol op zich wil nemen. Hij brengt letterlijk de buitenwereld binnen. Hij weet veel over gegevensbescherming, maar zijn intrinsieke motivatie om mensenrechten te versterken en de democratie te beschermen, is nog belangrijker.’
Geert Potjewijd: ‘De digitale samenleving en de groei van artificiële intelligentie raken ons allemaal. De AP heeft daarin als toezichthouder een belangrijke rol.
De nieuwe voorzitter van de AP staat voor de taak om leiding en richting te geven aan een toezichthouder in een digitale samenleving. Een samenleving die met de dag verder digitaliseert en waarin enorme hoeveelheden persoonsgegevens worden verzameld, gebruikt en doorgegeven. Algoritmes en artificiële intelligentie maken de impact op het leven van mensen nog veel groter.
Dat vraagt om een toezichthouder die mensen beschermt, stelt de AP in een persbericht. ‘En om een voorzitter die stevig leiding geeft, op de toekomst gericht is en oog heeft voor wat er speelt in de maatschappij en wat mensen nodig hebben. Maar die ook voortdurend de balans bewaakt tussen innovatie en de bescherming van grondrechten.’
