Ahold Delhaize kampt met aanhoudende netwerk- en distributieproblemen door een beveiligingsincident dat systemen offline heeft gedwongen, terwijl een gelijktijdige cyberaanval op koelsystemen in Franse supermarkten leidde tot massale voorraadvernietiging. Verbonden koeling, die tot nu toe nauwelijks is gecontroleerd, wordt een doelwit van cyberaanvallen voor supermarkten.
Ahold Delhaize is de beveiligingsproblemen in het netwerk nog niet de baas. De logistiek van de grootgrutter hapert in Nederland en België (Delhaize), terwijl ook online bestellen in verschillende landen onmogelijk is of nieuwe tijdvakken zijn geblokkeerd. Meerdere distributiecentra liggen plat. In de Verenigde Staten zijn de websites van het supermarktconcern eveneens offline.
Het supermarktconcern spreekt van een security-incident, maar laat in het midden of een hack de oorzaak is en de bevoorrading in de war heeft geschopt. Wel is een aantal systemen offline gezet om verder onheil te voorkomen. Dit duidt erop dat er weinig zicht is op een snelle oplossing. Het grote aantal it-systemen die Ahold Delhaize van het netwerk heeft gekoppeld, versterkt bovendien de indruk dat het concern niet goed weet waar de aanvallers zijn binnengekomen.
Frankrijk
Tegelijkertijd heeft in Frankrijk een cyberaanval op koelsystemen tot grote schade geleid. Afgelopen zondag slaagden hackers erin deze koelapparatuur op afstand in een ontdooistand te zetten, soms wel op 50 graden. Slachtoffer werden vele honderden supermarkten van de Franse ketens Intermarché, Netto, Coopérative U, E.Leclerc en Monoprix. De hack leidde tot massale vernietiging van voorraden verse en diepvriesproducten.
Het Franse Nationale Agentschap voor Cyberbeveiliging (Anssi) heeft een kwetsbaarheid vastgesteld in software van de Deense fabrikant Danfoss. Opvallend is dat er afgelopen zondag geen alarmbellen afgingen over de enorme temperatuurverschillen in de apparatuur. Dat de voorraden waren bedorven merkten Franse supermarkt-medewerkers vaak pas maandag. De nieuwste systemen van Danfoss hebben wel een controller die wel meteen waarschuwt als er wat misgaat in verbonden apparatuur.
Cybercriminelen of statelijke actoren?
Niet aangetoond is dat er een verband bestaat tussen de problemen bij Ahold Delhaize en de cyberaanval in Frankrijk. Achter de aanval op Ahold Delhaize kan een groep cybercriminelen zitten die uit is op ransomware. In het Franse geval lijkt dat minder waarschijnlijk omdat de schade aan levensmiddelen al is aangericht. De vrees bestaat dat hier statelijke actoren achter zitten. Zo’n aanval kan een voorbereiding zijn op hybride oorlogsvoering vanuit Rusland om het vrije Westen maatschappelijk te ontwrichten.
Het wie is een interessante vraag want volgens mij staat Frankrijk in brand door een al langer smeulende onvrede, hacktivisme kan ook een interne aangelegenheid zijn als het ontwrichten van het vrije westen om het maken van een statement gaat. Dat vrije westen heeft trouwens wel meer vijanden dan Rusland als we kijken naar een import van de onvrede uit landen met een andere loyaliteit. En laten we eerlijk zijn, de hack om Iraanse centrifuges minder productief te laten zijn was dezelfde meesterzet van een mobiel netwerk met een explosieve lading. Welkom in de nieuwe geopolitieke wereld waarin IT een wapen is geworden.
De politieke truc om binnenlandse problemen te verwijten aan buitenlandse invloeden is al eeuwen oud, Martinus van der Lubbe kreeg de schuld van een brand maar de latere twijfel over ‘never waste a good crisis’ gaat om geleerde les van een incident of een trend. Overeenkomst zit in een kwetsbaarheid want vertrouwen is goed maar controle is beter als ik kijk naar de temperatuur of de toeren van een centrifuge. Laat ik zeggen dat ik het wel heel toevallig vind dat effect van de aanval om de interne kennis van een gemis aan controle gaat. Dat kan het gevolg van verkenning zijn want jarenlange training in het feest van herkenning gaat om de patronen van waar zit de meeste pijn?