De Linux-markt verkeert in beroering nu de hype is bekoeld en de optimistisch voorspelde massale overgang naar het open source besturingssysteem uitblijft. Linux-leveranciers zijn naarstig op zoek naar specialisaties, andere afzetmarkten en nieuwe mogelijkheden. Onderzoeksbureau Gartner voorspelt dat de open source markt nog tot 2005 moeite zal hebben om brede acceptatie te verkrijgen.
De Gartner Group schetst in het rapport The future of Linux and open source dat open source programmatuur wel degelijk voet aan de grond krijgt binnen it-omgevingen. Bovendien houden applicatie-ontwikkelaars in toenemende mate rekening met deze vorm van software, aldus het onderzoeksbureau.
De opmars van Linux is echter nog beperkt tot gespecialiseerde toepassingen, zoals webservers. Gartner stelt dat het besturingssysteem de hype van 1998 tot 2000 heeft overleefd en dat serieuze interesse voor Linux en open source software in het algemeen de komende jaren zal toenemen.
Hindernissen zijn toenemende aandacht en oppositie van Unix-leveranciers en Microsoft. Daarnaast zien ondernemingen op tegen de kosten van het migratieproces indien zij hun bestaande it-infrastructuur willen overzetten naar Linux, aldus Gartner. Analisten en Linux-leveranciers zijn het eens dat specialisatie het antwoord is op de nog te nemen hindernissen.
In het geval van het verlieslijdende VA Linux houdt dit een complete ommezwaai in. Die acht jaar oude pc-leverancier heeft zich teruggetrokken uit de hardwareverkoop, mede vanwege de prijsoorlog in de algehele pc-markt. Het bedrijf is voortaan applicatieleverancier en leunt daarvoor op de nog opgroeiende broncode-site Sourceforge.
Software-ontwikkeling
Linux-distributeur Caldera, die in mei de overname van Unix-leverancier SCO afrondde, mikt met name op software-ontwikkelaars. Het bedrijf ziet het open source besturingssysteem als een ideaal platform voor het maken van software, die vervolgens kan draaien op diverse Unix-varianten waaronder het eigen Open Unix – voorheen SCO Unixware – en Open Linux.
"Wij zijn nu bezig met het verenigen van Linux en Unix, op het Intel-platform", aldus operationeel directeur (coo) David McCrabb. Daarbij concentreert Caldera zich op de besturingssystemen en niet op de applicaties, benadrukt de topman.
Hij sluit echter het toevoegen van functionaliteit voor specifieke marktsegmenten niet uit. "Vroeger was een besturingssysteem alleen de kernel, maar tegenwoordig is het veel meer. Het kan ook horizontale applicaties omvatten, zoals een databank. Dat is de trend, kijk maar naar wat Microsoft doet."
Kant-en-klaar
De Duitse Linux-distributeur Suse wil binnendringen in de serverruimtes van kleine en middelgrote ondernemingen. Vorige week kondigde het bedrijf aan in de komende zes maanden twaalf softwarepakketten te lanceren voor zwaardere backoffice-toepassingen. Het eerste pakket is reeds onthuld: een Linux-uitvoering toegespitst op gebruik als firewall die het bedrijfsnetwerk moet beschermen tegen de buitenwereld.
Verder heeft Suse samenwerkingsverbanden met erp-leverancier (bedrijfsautomatisering) SAP en databankleverancier Oracle om hun bedrijfsapplicaties over te zetten naar en te optimaliseren voor de Duitse Linux-distributie. Technologiedirecteur Dirk Hohndel van Suse zegt dat de toegezegde pakketten draaien op zowel traditionele servers als taakspecifieke machines (serverappliances).
Suse zoekt nu toenadering tot leveranciers van die gespecialiseerde servers om zijn software direct te kunnen meeleveren. Topman Hohndel noemt nog geen namen, maar zegt te onderhandelen met grote leveranciers. Zijn bedrijf heeft reeds relaties met IBM, Compaq, SGI (Silicon Graphics), Hewlett-Packard (HP) en Fujitsu-Siemens.
Databanken
Red Hat is de route naar bedrijfstoepassingen al eerder ingeslagen. Deze Amerikaanse Linux-distributeur heeft sinds vorig jaar overeenkomsten met diverse leveranciers van bedrijfssoftware, waaronder Oracle, Computer Associates en SAP. De meeste it-bedrijven hebben allianties gesloten met een scala aan Linux-bedrijven om de mogelijkheden en eventuele risico’s te spreiden.
Verder levert Red Hat sinds deze week een eigen open source databank. Deze software is bedoeld voor middelgrote bedrijven. De bovenkant van de databankmarkt is niet het doel, zo laat de Europese vice-president Colin Tenwick weten. Red Hat blijft dus zorgvuldig uit het vaarwater van partners Oracle en IBM.
In februari dit jaar ging de commerciële Linux-markt door een dal. Ontslagen vielen aan de lopende band. Hoewel het kleine aantallen werknemers betrof, waren het relatief forse ontslagen voor de kleinere Linux-bedrijven. Suse-president Volker Wiegand ontkende toen dat sprake was van een algehele Linux-dip. Hij stelde dat het simpelweg een kwestie is van het vinden van een passend bedrijfsmodel voor Linux-distributeurs.
De diverse leveranciers van het open source besturingssysteem hebben zich hier inderdaad mee beziggehouden en zetten nu de eerste stappen in nieuwe richtingen. Op veel van die deelmarkten hebben traditionele it-leveranciers echter al posities ingenomen.
Licentie-ophef
Caldera veroorzaakte eind vorige maand ophef toen het besloot licentiekosten op gebruikersbasis te rekenen voor de werkstationuitvoering van zijn Linux-distributie. In de Unix-wereld is dit een zeldzame vorm van inkomstengaring aangezien één werkstation meestal meerdere gebruikers ondersteunt. In de pc-wereld, waar Microsofts Windows-besturingssysteem de boventoon voert, is de verhouding tussen computers en gebruikers normaliter één op één. Eric Hughes, directeur productmanagement bij Caldera, ontkent dat het bedrijf hiermee Microsofts prijsstrategie imiteert. Zo kunnen ontwikkelaars de werkstationsoftware nog altijd gratis downloaden. Caldera zegt inkomsten nodig te hebben om zijn klanten ook op de lange termijn te kunnen ondersteunen.
