Het wordt steeds duidelijker dat de jaren negentig het ‘booming’ tijdperk was van de pc en alle Wintel-platformen. Elektronische handel in vele gedaanten, waaronder mobiele informatieverwerking, zorgt voor een geheel nieuwe reeks uitdagingen aan de it-industrie. Persoonlijk hoop ik dat het huidige decennium ook een nieuwe generatie kantoortoepassingen te zien krijgt die goedkoper zijn, makkelijker in het gebruik en waarmee documentenbehandeling goedkoop is.
Goed nieuws voor gebruikers, als het zover is, maar het betekent ook de dat (pc)-leveranciers hun positie eens ernstig moeten heroverwegen.
Boven aan de lijst staan uiteraard Microsoft en Intel. Daarachter komen de pc-makers Compaq, Dell, enzovoort, en daarachter de winkeliers. De softwarehuizen, gespecialiseerd in pc-producten (in de praktijk: Windows), worden evenzeer geraakt. Een boel mensen moeten nieuwe industriesectoren betreden.
De geschiedenis wijst uit dat maar weinig bedrijven zulke belangrijke veranderingen als die we te zien zullen krijgen, overleven. Het merendeel van de nieuwe kansen wordt opgeslokt door nieuwe bedrijven. Cullinete en MSA behoorden zo’n zeventien jaar geleden tot de top van de onafhankelijke softwarehuizen; waar zijn ze nu? De oorzaken hiervoor zijn complex, maar we kunnen een aantal invloeden noemen.
Nieuwe bedrijven hebben meer bewegingsvrijheid; gevestigde bedrijven kunnen hun verouderde software niet weggooien en opnieuw beginnen; de ondersteuning van legacy-producten kan een enorme last betekenen, en de oude garde is niet zo agressief Daartegenover staat dat gevestigde bedrijven moeten kunnen profiteren van de loyaliteit van de klant. Dat mes snijdt echter aan twee kanten: sommige klanten zijn tevreden; maar andere proberen te ontsnappen aan de ketens van de leverancier.
We kunnen aannemen dat de markt voor met elkaar verbonden apparatuur, in meerdere vormen, steeds groter zal worden. Hierdoor zal de vraag naar grote servers, netwerken en diensten dramatisch toenemen. Het enige scenario dat niet voorziet in een overall toename van de vraag, is dat van een wereldwijde recessie; niet waarschijnlijk, maar wel mogelijk.
Een groot gedeelte van deze markt voor nieuwe producten raakt de kern van de it-industrie; een groot percentage zal echter gericht zijn op apparatuur voor eindgebruikers. De it-kant zal zich bewust blijven van continuïteit, betrouwbaarheid, schaalbaarheid, dienstbaarheid, enzovoort. Aan de kant van de klant zal steeds meer een consumentenindustrie ontstaan. Die zal lage kosten verwachten en wegwerpproducten, wat al gedemonstreerd is door de vluchtige markt voor mobiele telefonie. Dergelijke factoren zullen mede bepalen wie van het pc-tijdperk zal overleven en wie niet.
Op Microsoft, zoals we die vandaag de dag kennen, rust een doem. In de toekomst zal er weinig vraag zijn naar verouderde pc-software. Microsoft moet zichzelf herstructureren. Ondanks de weinige precedenten is dat mogelijk, omdat het bedrijf zoveel cash geld heeft en omdat de pc niet ineens zal verdwijnen. De factor tijd is van wezenlijk belang, en de aankondiging dat er een spelletjesmachine van Microsoft aankomt, komt dan ook niet als een verrassing. Waar kunnen ze zich nog meer in storten? In communicatie en media; de spelletjesmarkt is een enorme maar tevens moeilijke uitdaging. Het zou me verbazen als ze zouden slagen. Ze moeten het opnemen tegen twee aartsrivalen die de consumentenmarkt door en door kennen. Zowel Nintendo als Sony hebben een enorm netwerk van winkeliers en gebruikers. Microsoft claimt dat ze veel softwareontwikkelaars hebben aangetrokken, maar dat zijn merendeels nieuwe opportunisten die hopen te kunnen doorbreken op Microsofts vleugels. Microsofts ervaring in de pc-sector zal een groot nadeel blijken. Ze hebben onbetrouwbare en slechte producten gemaakt die de meeste mensen knarsetandend kopen, omdat ze wel moeten – vanwege het monopolie. Dit is een slechte basis voor een entree in de sterk competitieve markt voor spelletjesmachines, waarin softwarecrashes onacceptabel zijn. Die crashes komen ook niet voor bij de concurrentie!
Microsoft moet ook leren werken met een hardwareproducent, terwijl Sony en Nintendo dat al jaren doen.
Ik weet dan ook niet of ik moet hopen dat Microsoft het goed zal doen in de spelletjesmarkt of niet. Als ze het goed doen, wordt waarschijnlijk minder activiteit gestoken in de it-sector ( we zouden dan makkelijker Linux kunnen krijgen in plaats van NT). Maar de gedachte aan een Microsoft-monopolie en daarmee gepaard gaande verlaagde standaarden is onverdraaglijk in de spelletjesmarkt.
Martin Healey, pionier ontwikkeling van op Intel gebaseerde computers en c/s-architectuur. Directeur van een aantal IT-bedrijven en professor aan de Universiteit van Wales.
