Meer samenwerking en coördinatie tussen toezichthouders is nodig om effectief toezicht te houden op kunstmatige intelligentie (ai) in Nederland. Dat adviseren de Rijksinspectie Digitale Infrastructuur (RDI) en de Autoriteit Persoonsgegevens (AP). De organisaties pleiten ervoor het controle op ai in de verschillende sectoren en domeinen zoveel mogelijk te laten aansluiten bij het reguliere aanpak in deze sectoren en domeinen.
In Nederland bestaan zo’n dertig toezichthouders, zoals de Autoriteit Consument & Markt (ACM), de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) en de Inspectie SZW. De RDI en de AP willen dat elk van deze waakhonden gaat toezien op die ai-systemen die in hun specifieke domein worden ingezet en risico’s vormen, zoals bij personeelswerving, consumentenproducten of industriële apparaten. Zij kunnen de systemen beoordelen in de context van de bestaande regelgeving binnen hun domein.
Coördinerende rol
In het zogeheten Eindadvies inrichting AI-toezicht stellen de RDI en AP dat zij een coördinerende rol op zich kunnen nemen om sectorale toezichthouders te ondersteunen en samenwerking te bevorderen. Zo moeten signalen over en weer kunnen worden gedeeld en kunnen toezichthouders samenwerken om geschikte interventies te doen. Ook voorkomen zij ermee versplintering van het toezicht.
Afgelopen juni pleitten de twee organisaties al voor samenwerking tussen de verschillende toezichthouders. In een advies riepen ze het nieuwe kabinet op om snel duidelijk te maken welke instanties de verschillende delen van het toezicht gaan uitvoeren. Begin 2025 zijn namelijk al de eerste onderdelen van de nieuwe Europese ai-verordening van kracht.
VN neemt Nederlandse ai-resolutie aan
De Verenigde Naties namen eerder deze week een resolutie aan over verantwoord gebruik van kunstmatige intelligentie in militaire toepassingen. Nederland en Zuid-Korea dienden de verklaring gezamenlijk in. De landen roepen op tot internationale afspraken om de inzet van ai door krijgsmachten ethisch en veilig te laten verlopen. Met de resolutie willen ze waarborgen dat beslissingen over leven en dood niet uitsluitend door ai worden genomen en een nieuwe wapenwedloop voorkomen.
