"Met gekromde tenen en toenemend ongenoegen" heeft Victor van Reijswoud het artikel gelezen over informatie-architectuur van de hand van Erik Vlietinck. Hij vindt dat de auteur "slecht op de hoogte is van zowel de complexiteit van het begrip architectuur als van de marktpartijen die hierin een belangrijke rol spelen".
In het artikel ‘Bouwen aan kennisbroeikassen’ (Computable, 20 april) inventariseert de auteur verschillende visies op informatie-architectuur en raakt hierover in gesprek met een aantal bedrijven in de Benelux.
Dit initiatief is goed. Er zit veel toegevoegde waarde in het architectonisch denken over it-vraagstukken. De grondlegger van het architectuurdenken, Zachman, heeft ons geleerd dat goede it-gerelateerde keuzen worden overwogen vanuit een groot aantal verschillende aspecten (van technische en organisatorische aard) en vanuit een aantal perspectieven (vanuit alle betrokken stakeholders).
Zachman-raamwerk
Het Zachman-raamwerk vormt de basis voor een groeiend aantal weloverwogen architectuurmethodieken die technische, informatorische maar ook bedrijfsmatige aspecten integreren met als doel flexibele en schaalbare oplossingen te concipiëren. Deze overkoepelende benadering, Enterprise Architecture, vormt het uitgangspunt voor aspectarchitecturen waarvan informatie- en data-architectuur voorbeelden zijn. Op een technisch niveau zien wij ook architectuurbenaderingen voor de software, de infrastructuur, beveiliging, enzovoort. De gebruikte methoden en technieken zijn veelal van hoog niveau en blijken een grote toegevoegde waarde te hebben in complexe automatiseringstrajecten. De partijen die actief betrokken zijn (leveranciers, de wetenschappelijke wereld en gebruikers) komen jaarlijks samen voor het Nederlands Architectuur Congres.
De auteur schijnt slecht op de hoogte te zijn van zowel de complexiteit van het begrip architectuur als van de marktpartijen die hierin een belangrijke rol spelen. In het artikel wordt hij al terecht verbeterd door een van de geïnterviewden, die stelt dat een data-architectuur wat anders is dan een informatie-architectuur. Hij heeft hier echter geen lering uitgetrokken; wat meer desk-research zou wellicht noodzakelijk zijn geweest. Alleen een snelle zoekslag op het internet had deze fout al kunnen voorkomen. Wat betreft de geïnterviewde partijen had hij misschien ook beter moeten rondkijken. Een snelle blik op de website van Landelijke Architectuurcongres had hem snel aan tafel gebracht met de juiste partijen: leveranciers, gebruikers en onderzoeksinstellingen (http://www.architecture-forum.org/).
Om Erik Vlietinck snel te helpen goede bijdragen te leveren aan de rol van de architectuur in Nederland en daarbuiten nodig ik hem uit voor een van onze cursussen Enterprise Architectuur.
Victor E. Van Reijswoud Corporate Scientific Officer Devote
Naschrift
Als een journalist een opdracht krijgt om een stuk te schrijven over een bepaald onderwerp en van dat onderwerp bestaat geen eenduidige betekenis, dan behoort het tot de journalistieke vrijheid om een bepaald aspect te lichten uit de vele mogelijkheden, om daar vervolgens binnen het bestek van 2000 tot 2500 woorden iets zinnigs over proberen te zeggen. In vaktermen heet zoiets een ‘insteek’.
Een onderwerp als de informatie-architect heeft zo’n vage omschrijving dat je er verschillende kanten mee uit kunt. De kritiek die de ‘corporate scientific officer’ van Devote – die overigens ook een doctorstitel voert, zij het wellicht niet in mijn discipline – in zijn lezersbrief tot uiting brengt, getuigt dan ook van weinig openheid naar andere disciplines dan zijn eigen vakgebied.
Onder het woord ‘informatie-architect’ wordt niet altijd een aanhanger van Zachmans methode – waarvoor de brave man overigens nog steeds riante seminar-abonnementen incasseert – begrepen.
Als u het Web ondervraagt op de term ‘information architect’, dan merkt u dat u zowel bedrijven als vakverenigingen terugvindt die zich bezighouden met zulke uiteenlopende zaken als gui-ontwerp (ergonomie!), het structureren van boeken en teksten (denkt u ondermeer aan ‘infomapping’), het structureren van websites en intranetten, het ontwerpen van taxonomieën en ‘knowledgenets’, enzovoort.
Doctor van Reijswoud denkt dat informatie-architect een duidelijk omlijnd vak is, net als de architect in de bouwwereld. Helaas voor hem – en voor elke IS-manager die sakkert als er weer eens een ‘informatie-architect’ niet in staat is gebleken de informatie-technologie binnen zijn organisatie beter te laten aansluiten op de bedrijfsbehoeften – is dat niet het geval.
Zelf behoorlijk onderlegd op het gebied van kennisbeheer heb ik gekozen voor een insteek die het best daarbij aansloot. Als ik Zachmans uitgangspunt had gekozen als mijn insteek, dan was het stuk een quasi-wetenschappelijke dissertatie geworden.
Tot nader order hoef ik die echter gelukkig niet meer te schrijven. Overigens heeft ook deze briefschrijver mijn stuk slecht gelezen. Ik verwarde data-architect niet met informatie-architect; het was het Belgische bedrijf dat van oordeel was dat beide hetzelfde betekenen – maar dan wel in het kader van mijn insteek.
Erik Vlietinck, freelance medewerker
