De afgelopen weken zette Microsoft zijn beste beentje voor in de antitrust-zaak van de Amerikaanse overheid met een reeks kleine concessies. De softwareleverancier stuurt hiermee aan op een schikking én – bovenal – voortzetting van zijn bedrijfsvoering. De juristen van Justitie hebben een spoedbehandeling van de zaak aangevraagd.
De aanklagers, bestaande uit het Amerikaanse ministerie van Justitie en de overgebleven achttien staten, hebben het hoger beroepshof voor het district Columbia vorige week verzocht de rechtszaak met spoed door te geven aan een lagere rechtbank. Het hogere hof besloot eind vorige maand dat Microsoft niet opgebroken dient te worden, maar dat het wel schuldig is aan monopolistisch gedrag.
De rechters wijzen de zaak toe aan een lagere rechtbank die de strafmaat moet bepalen. Normaliter volgt er een wachtperiode van 52 dagen voordat een zaak daadwerkelijk wordt doorgegeven aan een ander gerechtshof. De advocaten van Justitie vragen nu om een directe doorgifte.
Analisten interpreteren deze relatieve haast als een teken dat de aanklagers Microsofts nieuwe Windows XP op de korrel willen nemen. Die versie van het marktdominerende besturingssysteem bevat diverse geïntegreerde applicaties en functies, wat mogelijk indruist tegen de uitspraak van het hogere hof. Windows XP wordt op 25 oktober gelanceerd.
Geen haast
Microsoft is direct in de tegenaanval gegaan en heeft een motie ingediend om niet in aanmerking te komen voor een spoedbehandeling. De softwareproducent had namelijk kort vóór het verzoek van de aanklagers een verzoek tot heroverweging door de hogere rechters ingediend. Die petitie betreft het mengen van Windows- en Internet Explorer-code. Dit was één van de acht antitrust-overtredingen die het beroepshof heeft bepaald in diens uitspraak.
Inmiddels heeft die hogere rechtbank de advocaten van Justitie tot 3 augustus de tijd gegeven om een weerwoord in te dienen naar aanleiding van Microsofts verzoek om heroverweging. Indien het hof besluit de zaak niet deels te herkauwen, vraagt de softwareleverancier om een week respijt alvorens een districtsrechtbank zich over de zaak buigt.
Woordvoerders van de softwareleverancier benadrukken dat het treffen van een schikking topprioriteit heeft. "Wij willen absoluut samenwerken met de overheid om de overgebleven kwesties in deze zaak op te lossen middels schikking", zegt de Amerikaanse woordvoerster Vivek Varma.
"Deze motie dient om ons tijd te geven de juridische gevolgen van de uitspraak van het hoger beroepshof aan te pakken", aldus Varma. Critici stellen dat Microsoft – wederom – tijd probeert te rekken, de bewuste uitspraak is immers eind vorige maand wereldkundig gemaakt. De duale aard van dat oordeel, wat beide partijen aanzette tot het claimen van de overwinning, zet Microsoft echter aan tot zorgvuldige overweging van de volgende stappen in de rechtszaak.
Zo peinst het bedrijf er over of het de zaak wil voorleggen aan het Hooggerechtshof, de hoogste gerechtelijke instantie in de Verenigde Staten. Die optie heeft het bedrijf overigens ook nog nadat de lagere rechtbank een strafmaat heeft bepaald. Justitie liet vorige week weten op dit moment niet te streven naar behandeling van de antitrustzaak door het Hooggerechtshof.
Cosmetisch
De reeks kleine, voornamelijk cosmetische concessies die Microsoft doet, omvatten de versoepeling van de licentievoorwaarden voor pc-fabrikanten. Zij zijn voortaan niet meer verplicht Microsofts Explorer-webbrowser te voeren én mogen eigen programma’s met iconen op het Windows-bureaublad meeleveren. Dit betreft in de praktijk van nu een relatief kleine knieval waarvan weinig computerproducenten gebruik zullen maken, zeker gezien de huidige malaise in de pc-markt.
Daarnaast geeft Microsoft nu netjes gehoor aan de uitspraak in een andere langlopende rechtszaak tegen het bedrijf. Dit betreft de aanklacht van Sun Microsystems dat de softwareleverancier de platformonafhankelijke programmeertaal Java heeft besmeurd met Windows-gebonden uitbreidingen. De twee it-bedrijven hebben een schikking ter waarde van twintig miljoen dollar getroffen waarbij Microsoft niet langer zijn java virtual machine (jvm) met eigen uitbreidingen mag meeleveren.
Het aanstaande Windows XP zal Java niet langer standaard ondersteunen, maar gebruikers kunnen zelf een jvm installeren, waaronder die van Microsoft. Critici interpreteren deze stap als een trap na tegen Java dat de voorspelde doorbraak op de desktop-markt nooit heeft gemaakt. Ondertussen duurt Microsofts gevecht met de Amerikaanse overheid over het wél meeleveren van eigen applicaties en functionaliteit nog voort.
Antitrust-leider
Het Microsoft-antitrustteam van het Amerikaanse ministerie van Justitie heeft een nieuwe aanvoerder. Advocaat Philip Beck volgt deze week jurist David Boies op. Boies leidde de antitrustzaak vanaf het begin en zat ook in het advocatenteam dat presidentskandidaat Al Gore bijstond tijdens de juridische procedures voor hertelling van de stemmen in de staat Florida. Boies verliet Justitie na de verkiezing van George W. Bush als president. Beck bevond zich in het andere kamp bij het hertellingsgeschil in Florida.
