Hogere straffen voor cybercriminelen, versobering van de expatregeling, investeringen in de digitale infrastructuur en extra geld voor een nationaal groeifonds voor innovatie. Dat is een greep uit de plannen die PVV, VVD, NSC en BBB hebben gepresenteerd in hun hoofdlijnenakkoord.
Het stuk met de titel ‘Hoop, lef en trots’ telt 26 pagina’s. Onder het kopje ‘Nationale veiligheid’ stellen de partijen dat onze veiligheid door cybercriminaliteit onder druk staat. Er komt een rijksbrede aanpak om corruptie te bestrijden waarbij het verkleinen van risico’s door toegang tot ict-systemen ‘een speerpunt’ is. Ook het vergroten van de weerbaarheid en de meldingsbereidheid van medewerkers bij (digitale) fraude, worden genoemd.
Verder willen de partijen de Wet op Inlichtingen en Veiligheidsdiensten (WIV) ‘zo snel mogelijk’ aanpassen op de digitale dreigingen. Er wordt ook gekeken naar de opzet van een nieuwe veiligheidsorganisatie die spionage, sabotage, terroristische dreigingen en digitale aanvallen van cybergroeperingen, personen of inlichtingendiensten van andere landen opspoort en aanpakt. Daarbij noemen de partijen de Franse DGSI als voorbeeld. Ook moet de aanpak van digitale dreigingen door statelijke actoren en cybercriminelen verbeterd worden door een intensieve samenwerking tussen overheid, veiligheidsdiensten, wetenschap en bedrijfsleven.
Hogere straffen
Maximumstraffen voor cybercriminaliteit worden verhoogd. ‘De bevoegdheden en middelen van de veiligheidsdiensten worden uitgebreid voor het tegengaan van economische spionage. Elektronica, zoals scanapparatuur, wordt afgebouwd in strategisch belangrijke sectoren en diensten vanuit landen met verhoogde spionagerisico’s. Spionage wordt strenger bestraft’, zo vermeldt het akkoord.
Ook wordt een specifiek voorstel genoemd om voetbalhooligans harder aan te pakken. Naar Engels model worden extra maatregelen getroffen, zoals een (digitale) meldplicht voor mensen met een stadionverbod en een vergunningensysteem voor risicowedstrijden. Ook komt er een verbod op gezichtsbedekkende kleding in voetbalstadions, allicht om supporters te monitoren met camera’s.
Verder wordt er gekeken of in grensgebieden de inzet van digitale apparatuur, zoals ip-camera’s met kentekenplaatherkenning (anpr), wordt uitgebreid om de politie te helpen om vluchtende criminelen sneller op te sporen.
Cybersecurity
In een passage over internationale veiligheid staat dat de Navo-norm om tenminste twee procent van het bruto binnenlands product te investeren in defensie gebruikt moet worden om de digitale slagkracht van inlichtingendiensten en de cyberveiligheid bij defensie te verbeteren.
Ook keken de partijen naar digitalisering en contacten tussen overheid en burgers. Ze vinden dat de bereikbaarheid van overheidsorganisaties voor burgers omhoog moet. Dat moet door verruiming van de mogelijkheden, tijden en locaties voor contacten in persoon, ‘meer tijdig en adequaat telefonisch contact en grotere beschikbaarheid van hulp bij digitaal contact.’ Bestaande niet-digitale communicatie door de overheid met burgers wordt gehandhaafd, is het plan.
Verder verdient ‘knellende regelgeving die de economie en het vestigingsklimaat in de weg zit’ een aanpak. Daarin wil het Rijk meer optrekken met ondernemers, werkgevers, werknemers en vakbonden. De beschikbaarheid van talent, versterking van de kenniseconomie, innovatie, en digitale infrastructuur krijgen volgens het akkoord prioriteit. Ook melden de partijen dat InvestNL, een fonds voor duurzaamheid en innovatie, wordt verstevigd. Ook opvallend: er wordt een innovatieprogramma gestart voor robotisering gericht op het besparen van arbeidskrachten in de landbouw.
Expats
In het akkoord staat dat de kwalificatie-eisen van de kennismigrantenregeling worden aangescherpt en verhoogd. Zo willen de partijen zorgen dat de omvang van die groep ‘in verhouding staat tot wat gemeenten, onderwijs, zorg en wonen kunnen dragen’. Er wordt gekeken of en zo ja, welke voordelen rondom belastingvoordelen die bekend staan als de dertigprocentregeling worden versoberd. Bij langdurig verblijf krijgen werkgevers ook een verantwoordelijkheid voor het leren van de Nederlandse taal door de expats die voor hen werken.
Inmiddels hebben de eerste branchepartijen zoals NL Digital en DDA gereageerd op de ict-onderwerpen uit het hoofdlijnenakkoord. Hun reacties lees je hier.
