Cio wordt regisseur van technologie
De cio of chief information officer moet niet langer alle technologie zelf beheren, maar er wel voor zorgen dat de hele organisatie er verantwoord waarde mee creëert. Dat stelt Mark Schwartz, executive in residence bij AWS en voormalig cio van een grote Amerikaanse overheidsdienst.
Bij techgigant AWS adviseert Schwartz wereldwijd bestuurders van grote organisaties over cloud en digitale transformatie. Hij wordt vooral ingeschakeld wanneer zo’n traject vastloopt. Daarbij put hij uit zijn eigen ervaring als cio: ‘Ik kan dan vertellen dat ik met een vergelijkbare uitdaging zat, wat ik heb gedaan en wat wel en niet werkte’, zo vertelt hij aan Computable tijdens een interview.
In zijn nieuwe boek The Real CIO: A New Approach to Technology Leadership beschrijft hij hoe eigenschappen als integriteit, moed, helderheid en praktisch inzicht belangrijker worden voor technologieleiders. Vier opdrachten springen daarbij in het oog.
Van schaarste naar meer it-capaciteit
It-afdelingen moesten jarenlang kiezen welke vragen ze konden uitvoeren. AI kan die beperking gedeeltelijk wegnemen. ‘We evolueren mogelijk van een wereld van schaarste naar een wereld van overvloed’, zegt Schwartz.
Ontwikkelaars kunnen sneller werken met ai-agenten, terwijl businessafdelingen zelf meer technologisch werk uitvoeren. De cio beheert daardoor minder vaak alle uitvoering, maar stuurt wel het grotere geheel aan. En deze rollen staan voorop.
1. Technologie loslaten zonder de controle te verliezen
Wanneer medewerkers zelf toepassingen en ai-agenten inzetten, dreigt nieuwe shadow it. Verbieden werkt volgens Schwartz niet.
Als cio trof hij bij een overheidsorganisatie ooit tweeduizend schaduwapplicaties aan. ‘Je kunt die niet zomaar stilleggen. Je moet voldoende controle organiseren zodat ze geen gevaar vormen, terwijl mensen wel kunnen blijven doen wat ze nodig hebben.’
Met ai wordt die opdracht nog belangrijker. De cio moet voorzien in een veilige omgeving met toegangsregels, guardrails en evaluatiemechanismen. ‘De vraag is hoe we voldoende waarborgen inbouwen, zodat we ons geen zorgen hoeven te maken wanneer mensen zelf innoveren.’
2. De laatste legacybarrières slopen
Ook na jaren van cloudmigraties blijven veel grote organisaties met een moeilijke erfenis zitten. De eenvoudigere systemen zijn gemigreerd, maar bedrijfskritische toepassingen op mainframes of andere verouderde technologie blijven achter.
‘Veel bedrijven hebben al het andere gemigreerd, maar durven niet aan die mainframesystemen te raken’, merkt Schwartz op. ‘Ze zijn te cruciaal en te complex.’ Bovendien wordt de expertise om zulke omgevingen te moderniseren schaarser. Ai-agenten kunnen volgens hem helpen om oude toepassingen te analyseren en migraties te ondersteunen. De cio moet daarbij noodzakelijke vernieuwing verzoenen met beheersbare risico’s.
3. Centraliseren én ruimte geven
Grote organisaties worstelen voortdurend met de keuze tussen centrale controle en decentrale slagkracht. Te weinig centralisatie leidt tot versnippering, hogere kosten en uiteenlopende standaarden. Te veel veroorzaakt bureaucratie en remt innovatie. ‘Wat centraliseer je, wat decentraliseer je en hoe bestuur je dat? Dat is een bijzonder moeilijke uitdaging.’
De cio moet, volgens Mark Schwartz, daarom niet één model opleggen, maar per domein de juiste balans zoeken. Gedeelde platformen en veiligheidsregels kunnen centraal worden georganiseerd, terwijl teams ruimte krijgen om zelf toepassingen te bouwen.
4. Invloed uitoefenen zonder alles te bezitten
Volgens Schwartz zijn cio’s doorgaans al veel bedrijfsmatiger dan het stereotype doet vermoeden. Hun echte uitdaging is dat verschillende afdelingen tegelijk aanspraak maken op it-capaciteit. ‘De cio probeert voor het hele bedrijf het beste resultaat uit technologie te halen. Hij hoeft daarom niet alles wat met technologie gebeurt zelf te bezitten.’
De moderne cio wordt zo minder beheerder en meer richtinggever. ‘Iemand die innovatie mogelijk maakt, grenzen bewaakt en verantwoordelijkheid over de organisatie verdeelt’, zo vat hij samen.
Weer eentje in de categorie “regiseren ipv zelf doen”.
Eerder gezien: alle technisch beheerders die functionaal beheer zouden gaan doen,
omdat techniek uitbesteed of weggeautomatiseerd zou worden.
Of commodity, IT uit de kraan, alleen blijken nu de kraan en leiding infrastructuur er geopolitiek nog toe doen, maar das ander verhaal.
Alhoewel de visie he, het in de toekomst kijken.
Meestal wordt geleerd dat er allerlei onverwachte dingen gebeuren. En wat er overblijft en wel jarenlang al waren voorspeld, die worden massaal genegeerd. Of beter nog ontkend. We cross that bridge if when we get there.
Nou ja, de volgende generatie dan.
4 opdrachten dus en allemaal paradoxaal.
Het is weer smullen.
de CIO als Sjors the Inspirator, van de 16:00 cup-a-soup.
“Om mensen te houden moet je van ze houden” enzo
“Technologie loslaten zonder controle te verliezen”
“Centraliseren en ruimte geven”
Zie het ruim: vasthouden en loslaten.
Een universeel thema.
De richtinggever die naar een boeddhabeeldje wijst.
Nu weer in de aandbieding bij Xenos.
Wie 2.000 schaduwapplicaties aantreft heeft vooral een vraag te beantwoorden. Welk werk kregen medewerkers met de officiële voorzieningen niet gedaan? Zonder die vraag blijft ‘ruimte geven binnen kaders’ namelijk een Amerikaanse managementformule want punt 2 is de sloophamer van AWS.
Een mainframe ‘legacy’ noemen maakt de processen, gegevens en afhankelijkheden erachter niet overbodig. AI kan de code helpen lezen, maar bewijst niet dat een nieuw systeem dezelfde uitkomsten geeft of de herkomst van besluiten reconstrueren. De opdracht voor de CIO is daarom concreter: breng eerst in kaart welke functies en bewijsketens behouden moeten blijven. En toets een vervanging daaraan.
Punt 3 verkoopt een open deur als bestuurlijke wijsheid. Natuurlijk hebben teams ruimte nodig, maar ‘per domein de balans zoeken’ zegt niets zolang niemand vastlegt waar de gegevens vandaan komen, wie ze mag wijzigen en hoe besluiten later te reconstrueren zijn. Punt 4 is dan ook waar WC-eend zijn rekening presenteert.
Een AWS-adviseur vertelt de CIO dat hij technologie niet meer zelf hoeft te bezitten, zolang hij maar ‘richting geeft’. En toevallig staat AWS klaar om de uitvoering over te nemen. Maar hoe oefent een CIO invloed uit op de keuzes, kosten en afhankelijkheden als hij geen zicht heeft op wat afdelingen bouwen en welke gegevens daarin omgaan?
Die 2.000 applicaties uit punt 1 tonen precies het gat tussen bestuurlijke invloed en feitelijke controle want de regie over een illusie is leuk voor een boek maar geen garantie voor nieuw leiderschap.