Het afketsen van de overname van het Bulgaarse staatstelecombedrijf BTC door het Nederlands-Griekse consortium KPN/OTE eind juli blijkt samen te hangen met een licentie voor een tweede digitaal mobiel netwerk. KPN zou automatisch in het bezit komen van deze licentie en daarmee een te grote concurrent worden van Mobiltel, de andere aanbieder van digitale mobiele telefonie.
Dit stelt het Bulgaarse financiële weekblad Kapital, een van de weinige betrouwbare kranten in Bulgarije. Niet de hoogte van het bod dat KPN/OTE uitbracht was de reden. Ook het in gevaar komen van de 'staatsveiligheid' doordat het militaire telefoonnet in buitenlandse handen zou vallen, bleek geen motief. De ware reden was dat als de deal doorging, KPN/OTE naast de 'vaste' telefoonlijnen ook Mobikom in handen zou krijgen; de enige aanbieder van analoge mobiele telefonie. Door een opknapbeurt zou het sterk verouderde Mobikom kunnen concurreren met Mobiltel, die het monopolie heeft op de digitale mobiele telefonie.
Maffiapraktijken
Het blad twijfelt overigens of KPN dat voor elkaar had kunnen boksen. Een tweede digitale-telefoniebedrijf vermindert namelijk het inkomen van een aantal parlementsleden drastisch, zo suggereert de krant. Mobiltels topman Michael Tsjorni zou intensieve banden met de internationale georganiseerde misdaad hebben. Dat de Bulgaarse regering hem onlangs voor tien jaar de toegang tot Bulgarije heeft ontzegd, is alleen maar een bevestiging van haar eigen banden met deze Rus. "Het zou me niets verbazen als premier Kostov of vice-premier Zjotev (de laatste leidde de KPN/OTE onderhandelingen) maandelijks iets toe krijgen geschoven van Tsjorni", zo citeert de krant een uitspraak van een ingewijde politicus. Door hem nu het land uit te zetten blijven die contacten onder water.
Inmiddels heeft de Bulgaarse regering laten weten vóór 10 september een verkoopronde te willen uitschrijven voor de licentie van een tweede GSM-lijn, waarschijnlijk los van de verkoop van BTC. Natuurlijk zal ook die gekocht worden door een firma met vriendjes in de Bulgaarse politiek, zo speculeert de krant.
Monopolie
Overigens hebben niet alleen de Bulgaren sluw gespeeld, aldus Kapital. Volgens ingewijden zou KPN/OTE op het punt hebben gestaan om twee verschillende maatschappijen, één voor BTC en één voor de mobiele telefoonlicentie, te laten registreren buiten de Europese Unie. Een van de eisen van de bieders was namelijk dat het monopolie van de BTC op de vaste lijnen tot 2003 gehandhaaft zou blijven, terwijl de Bulgaren nu juist, conform de richtlijnen van de EU, dat monopolie al een jaar eerder wilden afschaffen. Door registratie van de telefoniebedrijven buiten het rechtsgebied van de EU zou het consortium alsnog een jaar verlenging van het het monopolie kunnen krijgen.
Niet onbelangrijk voor het stuklopen van de onderhandelingen is volgens de Bulgaarse pers tevens het schandaleuze image dat KPN's partner OTE in Roemenië, Armenië en Moldavië heeft. Het Griekse staatsbedrijf zou daar het Griekse Intrakom oneigenlijk bevoordeeld hebben door alleen van dit bedrijf telefoniebenodigdheden te kopen. Vooral in Armenië zouden daardoor de telefoonkosten onnodig hoog zijn opgelopen.
Spijt van het afslaan van het Hollands-Griekse bod heeft de Bulgaarse regering niet. De nieuwe biedrondes voor BTC moeten zo snel mogelijk beginnen, vindt ze. Potentiële kopers zijn Deutsche Telekom, France telekom en telecom Italia. En het Griekse OTE.
