Managed hosting door True
Deze opinie is van een externe deskundige. De inhoud vertegenwoordigt dus niet noodzakelijk het gedachtegoed van de redactie.

Wu-Wei: de kunst van niet-doen in IT

 

Computable Expert

Marco Gianotten
Managing Director, Giarte Media Group. Expert van Computable voor het topic Outsourcing.

Niet-doen is handelen door af te wachten. Niets doen is de onverschillige tegenpool van niet-doen. Sommige problemen los je op door juist niet in te grijpen, bij te sturen of de boel te redden. In het Taoïsme heet dit principe van niet-doen Wu-Wei. Het vergt ervaring, inzicht en alertheid om dit te kunnen toepassen.

Wu-Wei zou voor menig cio verlichting kunnen bieden. It als afdeling is vaak te gedreven en soms kinderlijk naïef in het redden van it-projecten en het in de lucht houden van oude meuk. De werkdruk is daardoor zo hoog dat er geen tijd meer is om na te denken.

Vraag jezelf af of je wel aan een dood paard moet trekken. Een cio van een grote verzekeraar ging eind jaren negentig bewust niet in op het verzoek van de top om 'maar even' crm te implementeren. De business wilde meer financiële producten verkopen aan de klanten: Siebel claimde in die tijd dat bedrijven met crm het beter deden op de beurs. Het organisatiemodel van de verzekeraar was echter verre van klantgericht: elke line of business verkocht zijn eigen producten. Ook de it-systemen zaten al decennia zo in elkaar. Crm als oplossing voor klantcentraal werken ging tegen de natuur in van het beestje: productsilo’s waren leidend, niet de klant. De cio geloofde niet dat crm als tovertool daar verandering in ging brengen. Terwijl andere cio's vrolijk meegingen in de wens van hun business (crm was destijds een hype, al mislukte 70 procent van de implementaties) besloot deze cio tot niet-doen en de bal terug te kaatsen. Het heeft ze veel geld bespaard.

Cio's kampen al jaren met grote druk op de it-budgetten. Harder werken met minder middelen was het antwoord op elke crisis in de afgelopen vijften jaar. Voor preventief onderhoud is inmiddels bijna geen geld meer beschikbaar. Wat overblijft, is brandjes blussen en heel hard rennen bij elke ongeplande gebeurtenis. Op papier ziet het er nog aardig efficiënt uit, maar in werkelijkheid tiert de ongezonde stress welig.

De categorie ongepland werk groeit explosief wanneer er alleen maar tijd is om te doen en niet om na te denken. Als cio kan je het tij keren door vaker Wu-Wei toe te passen. Wanneer er geen tijd en geld meer is voor bijvoorbeeld problem management, maak dan een statement naar de top: wijs changes die niet zijn gericht op het voorkomen van verstoringen, voor de verandering eens af. Of accepteer geen, door business, aangevraagde nieuwbouwprojecten meer, wanneer in de business case onvoldoende rekening wordt gehouden met onderhoud. Of belast aan de business de werkelijke kosten door voor het in de lucht houden van oude systemen: laat vervuiler betalen en stop met de hoofdelijke omslag. Dan is er 'plotseling' wel een harde economische prikkel voor consolidatie of eliminatie van de legacy. Willen we it naar een structureel hoger plan tillen? Ik pleit voor meer niet-doen.

Dit artikel is afkomstig van Computable.nl (https://www.computable.nl/artikel/5234409). © Jaarbeurs IT Media.

6,7


Lees meer over


 

Reacties

@Marco Leuk artikel en ik kan het hier alleen maar hartgrondig mee eens zijn, meer Wu-Wei en meer niet doen. Er is natuurlijk ook een gouden IT regel, ga niet repareren wat niet stuk is. IT is een ondersteunend onderdeel en om nu de organisatie te laten opjagen door er doorgedrukte IT ontwikkelingen onder het mom we moeten mee is dan niet verstandig. Door het niet doen wordt het inderdaad duidelijk waar de knelpunten zitten. Wat me ook aanspreekt is de naieve IT afdeling die onder hoge druk werkt en de ongezonde stress. Alleen rust kan je redden. Maar ook, het is niet de IT afdeling die beslist, dat gebeurt in de regel op een heel ander niveau laat staan dat IT deskundigen daar invloed op hebben of er in gekend worden.

Een aardig artikel dat uiteraard altijd actueel blijft. Immers, die fliltsende apps en gloednieuwe cloud architectuur is natuurlijk de "meuk" van morgen.

Het probleem dat Marco signaleert is dan ook dat van de "meewaaiende CIO". De meeste ervaren techneuten zijn wel in staat om door de disrupties heen te kijken, de oude wijn in nieuwe zakken te zien en de ogen op de bal te blijven houden.

Marco,
Fijn te zien dat je voor ict afdeling opkomt! In je vorige artikelen zat je 180 graden andere kant.

Hoe kunnen ict-middelen het probleem dat door verkeerde bedrijfsstrategie, bedrijfscultuur, organisatie-inrichting veroorzaakt is, oplossen zolang de bron van ellende intact blijft?

En hoe kan deze arme cio, NEE verkopen als business overtuigd is van iets waarmee bedrijf meer geld kan verdienen?

Deze cio zal ik tot Super-CIO van het jaar uitroepen want:

A) als hij WEL ingaat op de vraag en behoefte van de organisatie dan heeft hij iets "niet" goed gedaan!

B) als hij NIET ingaat op de vraag en behoefte van de organisatie dan heeft hij iets "niet" goed gedaan!
In dit geval wordt zijn IT afdeling als Nee-Afdeling gemarkeerd!

Gia-Notten, de kunst van het draaikonten.

Eerst was IT "het department van NO", businessdisabler geleidt door een ciNo.
Nou pleitie er ineens zelf voor.

@Felix He wat flauw! Niks beter dan draaikonten en op je mening terugkomen. Kan zijn dat je er eerst zo over denkt en later weer anders. Liever dit verhaal dan weer het onvermijdelijke verhaal over het de boot missen als je niet aan big data of de cloud doet. En als je echt hip wil doen dan heb je het over 'disruptive' innovaties. Ik vind het ook leuk dat het gaat over het niets doen, Woe Wei. Een beetje leverancier zal je vertellen dat wat je hebt legacy is en niet deugt, dat alles helemaal anders moet en dat je met je tijd mee moet. Daarom wel verfrissend.

Ik heb me ook opgewonden over de IT afdeling als de afdeling die NO vertelt. Maar helemaal onrealistisch is het niet en dan is NO nog een helder antwoord maar je loopt ook nog de kwaaie kans dat je een brabbelverhaal te horen krijgt vol met cryptische afkortingen en ander onbegrijpelijk jargon en dat je nog niet waar je aan toe bent. Ergernissen aan alle kanten van Business tot IT en omgekeerd.

Het lijkt mij juist de taak van de CIO om een helder contract me de opdrachtgever te formuleren. Zet in dat contract wat er verwacht kan worden, maar ook wat de opdrachtnemer van de opdrachtgever verwacht.
In veel gevallen zijn de kosten voor (achterstallig) onderhoud verborgen en worden ze veelal meegenomen in offertes/inschattingen voor wijzigingen. De opdrachtgever ziet dan alleen dat de wijzingen wel erg duur worden en raakt ontevreden. IT raakt ontevreden omdat ze voor de wijzigingen die ze willen doorvoeren geen budget krijgen. En dat komt weer omdat er in veel organisaties geen echte business eigenaren zijn van IT applicaties. Als gevolg daarvan is er geen sprake van goed 'rentmeesterschap' en vervalt een applicatie. Er is in zo'n geval geen enkele budgethouder vanuit de business verantwoordelijk voor het onderhoud. Het budget voor het onderhoud komt vaak bij IT te liggen. En IT heeft weer geen bevoegdheden om het budget zo te besteden dat het goed aansluit bij de wensen van de business. En dan is de kringloop gesloten, het geld is op en geen van de partijen is tevreden.

Om dit op te lossen of te verbeteren is en een andere manier van omgaan met IT diensten. De IT diensten dienen beter aan te sluiten bij de inrichting van de budgethouders. Wat voorbeelden. Een website voor Marketing, een e-commerce portal en een CRM voor Sales en een financieel systeem voor de afdeling die verantwoordlijk is voor de facturen en de jaarrekeningen). Iedere afdeling heeft een budget voor zijn eigen IT systeem (en applicaties). De IT dienstverlening die door deze systemen worden verzorgt zijn intrinsiek onderdeel van de dienstverlening die de business afdeling levert aan het bedrijf.

De CIO kan beginnen met het afsluiten van onderhoudscontracten bij de verkoop van IT producten.

Marco,
Na de intro, waar over ervaring, inzicht en alertheid gesproken wordt, gaat dit stuk alweer behoorlijk snel bergafwaarts omdat niet(s)doen opmerkelijk vaak leidt tot laisser faire managementstijl die ervoor zorgt dat we al 15 jaar stilstaan.

Gijs in 't Veld constateerde in zijn opinie al dat er een lifecycle probleem van 7 tot 10 jaar zit tussen de Enterprise en Edge IT, zelf constateerde ik dat gat nog groter is als we het over residu van services gaan hebben in de vorm van data.

Hoewel auteur de klok heeft horen luiden maar nog niet weet waar de klepel hangt zit er wel een kern van waarheid in als we kijken naar idee van consolidatie, vraag is namelijk of we door moeten gaan met data naar de gebruiker brengen of het juist - net als vroeger - weer andersom moeten doen.

Sun Tzu van IT gaat niet om het niet(s)doen maar om het slim te doen en dus ben ik benieuwd hoe je de kosten van patchen wilt declareren. Want hoewel we betreffende infrastructuur lifecycle probleem redelijk opgelost hebben met virtualisatie maar is de legacy in code dus onverbiddelijk.

Oja, betreffende genoemde probleem managent gaat het trouwens om ervaring, inzicht en alertheid wat uitzonderlijk lastig wordt als je operationele beheer 15 jaar geleden uitbesteed hebt. Zolang het adagium besparen is (de rode innovatie) betekent dat dus simpelweg achteruitgang.

@Marc
Voordat je weg gaat bewandelen van contracten adviseer ik je om juridische epistels van de leveranciers door te nemen. Kan er naast zitten maar rol van CIO ligt richting compliance, het is aan de CFO om boekhouding te doen.

Vraag is of je 'creditcard' IT wilt binnen je organisatie nu percentage 'Schaduw IT' gemiddeld al 40% is, bijna de helft van de IT middelen die gebruikt worden is dus NIET gecontracteerd.

Wel makkelijk voor IT afdeling, niet-doen vertaald zich namelijk tot een 'Bel Google' bij incidenten. Terugkomend op dataprobleem hoef je ze niet te vragen om te voldoen aan recht om vergeten te worden......

Hoe herkenbaar is dit verhaal. Ik werk al 38 jaar in projecten en ik kan niet anders concluderen dat telkens de naïviteit wint van het gezond boeren verstand. Allerlei verbeterprocessen en methodieken worden uit de kast gehaald. Prince2, Agile, Scrum, Waterval, het helpt allemaal niet tegen de macht van de managers die de deadline van de uit de duim gezogen einddatum te moeten halen. Uiteindelijk worden het projecten met een hoog Fyra gehalte. Er wordt veel geld gemorst.

Weer een leuk en goed leesbaar artikel die aanzet tot nadenken.

Nu schuilt er wel een groot gevaar in dit naar voren brengen als een goed iets. Als je kijkt naar oude oosterse wijsheden dan zitten hier vaak diepere inzichten achter. Die haal ik in de genoemde voorbeelden van het artikel er niet uit.

Afwachten en niet-doen als vorm van verlichting is dus een gevaarlijk advies als excuus voor drukte.

wei wu wei wordt vaak toegepast door artsen bij prostaat kanker bij (oudere) mannen. "Wait-and-see" noemen ze dat. Het opereren en bestrijden van kanker kan in sommige gevallen meer ellende veroorzaken dan het oplost. Om deze strategie echter uit te voeren is veel kennis en inzicht nodig. Er ligt wetenschap en statistiek aan ten grondslag.

Microsoft deed ook een knap staaltje wu-wei door niet vol mee te gaan in de mobiele hype en zij voelen nog steeds de consequenties.

Dus vergeet vooral de wijsheid niet voordat je een filosofie voor stelt.

@Marco Gianotten,
Zit je (niet geheel) toevallig in de verkeerde branche?
Tankstations werken exact op de door jou beschreven wijze...
Kom er bijna dagelijks, dus ik weet waar ik het over heb ;-D

Als CIO wil je niet dat je bijnaam CI(n)O wordt, maar je wilt ook niet op alles ja zeggen. Wanneer zeg je nee? Als IT-afdeling heb je vier soorten werk: projecten in opdracht van de business, IT-projecten die randvoorwaardelijk zijn voor de businessprojecten, changes op bestaande omgevingen en – de grootste puist van activiteiten – ongepland werk. Doordat we niet duidelijk genoeg zijn over de eerste drie soorten werk, verzuipen we in de vierde soort. Door beter nee te verkopen op mogelijk te plannen werk dat niet goed is doorgedacht of ronduit stompzinnig, voorkom je dat dat je straks een aan burn-out grenzende overbelasting van je IT-organisatie hebt door een tsunami aan ongepland werk.

@Marco G,
Je kunt geen 'nee' verkopen.
Je kunt wel 'niets' of je product niet verkopen.
In mijn ogen is dat glashelder.
Klanten (intern of extern) willen geen 'nee' horen.
Kortom, wiens probleem wordt het dan?
Lees; ik wil een product wat u niet kan maken, wat dat uiteindelijk gaat kosten maakt mij niet uit - daar gaat de afdeling finance over...
Wiens probleem wordt het dan?
De kunst van het wel doen... (is hopelijk wat je bedoelt).

@Marco
In laatste opinie gaf ik een definitie voor IT-debt, het achterstallige onderhoud zit in integriteit van business doordat randvoorwaardelijke activiteiten grotendeels gaan om non-functionele requirements. En deze kosten vooral geld waardoor ze vaak niet ingevuld worden.

Ongepland werk is gewoon onzin omdat het hier om prioriteiten gaat en de meeste CIO's slaan nog geen deuk in een pakje boter door je eerdere verhalen over CDO's. Zolang IT nog als marge verhogend gezien wordt en niet als kritische succesfactor dan blijft het dweilen met de kraan open.

Ja zeggen is makkelijker dan onderbouwd nee zeggen en het werkelijke probleem zit in het configuratie management. Ik durf hierin te stellen dat 99% van de organisaties niet weet wat ze precies aan IT middelen gebruiken. Heb trouwens een 100% score om discrepanties in aannames en realiteit aan te tonen.

Je argumentatie gaat scheef door het feit dat bijvoorbeeld de kosten van een migratie van Windows XP niet gedragen worden door de business maar de IT-afdeling. Nu is dit niet echt ongepland werk als we kijken naar de budget gestuurde planningen van gemeenten. En je moet als CIO wel heel sterk in je schoenen staan om te zeggen dat alle Windows XP desktops uitgezet worden.

Sorry maar factfree opinie en reactie klopt niet met mijn waarnemingen welke vooral gebaseerd is op meten, stompzinnig is besluiten op basis van aannames. Verschil tussen doelgerichtheid en doelmatigheid zit dus vooral in het meetbaar maken, het kwantificeerbaar maken van IT debt om zodoende niet alleen een planning maar vooral een priotering te maken.

Want als je opdeelt naar 4 soorten werk dan weet ik wel wat het eerste sneuvelt, de beheer(s)baarheid die vooral in randvoorwaardelijke eisen zit. Als ik overweeg dat een kritische maatschappelijke service als de belastingdienst een brief moet sturen om digitale BCIV-matrix in te kunnen vullen dan weet ik dat er nog veel achterstallig onderhoud is.

Twee dagen voor het verschijnen van bovenstaand opiniestuk refereerde ik in een reactie op opinie “Techniek versus talent” naar de opstellen “De techniek en de ommekeer” en “Gelatenheid” van Heidegger. Mijn vermoeden dat er enige verwantschap bestaat tussen Woe-Wei en Gelatenheid wordt met één simpele zoekopdracht bevestigd:
http://www.freidok.uni-freiburg.de/volltexte/441/

Een proefschrift uit 2002 met de fraaie titel:
Gelassenheit und Wu-Wei : Nähe und Ferne zwischen dem späten Heidegger und dem Taoismus
is hier in z’n geheel te downloaden en dus in te zien.

Compliment aan de auteur dus voor het delen van zijn boeiende inzichten!

@Jack
Zodra 'holistische' filosoof gaat reageren zit ik op het puntje van mijn stoel, abstractie van aanname en realiteit van implementatie geeft tenslotte altijd haakjes om op te reageren. In dit geval een beetje jammer dat dezelfde oude wijn in nieuwe zakken gestopt wordt als ik kijk naar fenomeen van IT-debt. Het 'grote nietsdoen' van alles benoemen maar niets oplossen van poldermodel zorgt namelijk alleen maar voor hogere belastingen.

Ik vind het prima als we Anglo-Amerikaanse filosofie inwisselen voor Oosterse zolang er maar een keus gemaakt wordt. Het hinken op twee gedachten maakt namelijk de besluitvorming zelf kreupel als ik overweeg dat veel geadopteerd wordt maar weinig afscheid genomen. Hele C-alfabet van auteur is namelijk de 'veramerikanisering' van de besluitvorming welke steeds vaker op aannames in plaats van inzichten gedaan wordt.

Het zal duidelijk zijn dat ik filosoferen niet als arbeid beschouw, iets met lege maag en opportunisme van overleven zullen we maar zeggen;-)

Ewout,

Je zit mij natuurlijk een beetje te “stangen” door mij opnieuw een holistisch filosoof te noemen :-)

Maar ik vind het wel grappig, omdat het mij dwingt nog eens na te denken over de vraag wat voor filosoof ik dan wel ben. Nou ja, in ieder geval een hobbyfilosoof. Maar inhoudelijk beschouw ik mij nog het meest als existentiefilosoof.

Nu is “existentiefilosofie” een begrip met een behoorlijke staat van dienst; in 1929 de filosofie ingevoerd door de Duitse filosoof Fritz Heinemann (1889-1970). Deze filosoof stond overigens zeer kritisch tegenover existentiefilosofie in het algemeen en Heidegger in het bijzonder, getuige zijn zeer leesbare publicaties Existentiefilosofie: levend of dood? (Ned.vert. 1967; Oorspr. 1954) en Filosofie op nieuwe wegen (Ned. vert. 1963, Oorspr. “Jenseits des Existentialismus”, 1957). Als reactie op existentiefilosofie ontwikkelde hij in laatst genoemde werk een “metafysica van de innerlijkheid”, met mijns inziens zeer waardevolle inzichten ten aanzien van waarden en ziel.

Als we het begrip existentie nu in een moderner jasje willen steken, dan zou selfservice een goede kandidaat zijn.

Het gaat steeds weer om de vraag: hoe maken we de overstap van de welbekende legacy naar selfservice architecturen die de toekomst mogelijk maken.

Wat dat betreft zitten we niet in elkaars vaarwater; jij richt je (terecht!) op het eerste; ik mag graag nadenken over het laatste. En hierbij geldt inderdaad: gooi geen oude schoenen weg voordat je nieuwe hebt.

Om in discussie de verschillende standpunten helder tegen elkaar af te zetten 'stang' ik inderdaad een beetje;-)

Aangaande je wens om tot 'selfservice' architecturen te komen is het de vraag of legacy in de techniek of de hoofden zit. Want aangaande het idee van 'selfsupporting' hebben we het nog opmerkelijk vaak over een omgekeerde pyramide. De negatieve connotatie van legacy wordt vooral bepaald door het feit dat onderhoudskosten toenemen terwijl mogelijkheden afnemen.

Natuurlijk is het goed om een punt aan de horizon te zetten maar vergeet niet om de route te beschrijven vanuit het vertrekpunt. Filosoferen is leuk maar het realiseren vraagt investeringen die uit de lengte of de breedte moeten komen.

Vacatures

Stuur door

Stuur dit artikel door

Je naam ontbreekt
Je e-mailadres ontbreekt
De naam van de ontvanger ontbreekt
Het e-mailadres van de ontvanger ontbreekt

×
×