Microsoft Windows en Microsoft Office die op Intel-pc’s draaien, domineren de bureaus en ook de thuismarkt, hoewel ook Apple een klein maar significant deel van deze markt heeft. Apple-computers worden nauwelijks gebruikt in ondernemingen, behalve wanneer de nadruk ligt op graphics en publiceren.
Linux heeft zijn tanden gezet in de markt van door Microsoft gedomineerde Intel-machines, maar buiten de academische sector wordt zijn rol beperkt tot die van afdelingsserver. Linux heeft geen impact gehad op de strategieën van ondernemingen voor de werkplek, en dat zal wel even zo blijven. Daartoe zou eerst een aanvaardbare set applicaties beschikbaar moeten zijn. In eerste instantie is een concurrent van Microsoft Office vereist. Die zal eerst op Windows moeten draaien, in verband met het klantenbestand, en vervolgens op Linux.
Het is waarschijnlijker dat de langzame maar gestage groei van Suns Star Office de weg naar de bevrijding van Office betekent, eerder dan Linux zelf.
Dat is jammer, want Star Office is weer een applicatie in pc-stijl. De tijd is echter rijp voor een complete set nieuwe producten, gebaseerd op dunne-clientarchitecturen, modulairder en veel meer tegemoetkomend aan gebruikerswensen. De producten zouden ‘bottum-up’ moeten worden ontworpen, in plaats vanaf een Windows-platform.
Het zou me verbazen als die producten in de toekomst niet werkelijkheid worden, mogelijk uitgedacht op een universiteit en zwaar ondersteund met durfkapitaal. We weten echter niet wanneer, en dus is alle hoop nu gericht op Star Office.
Een aantal belangrijke business-applicaties is ontworpen om functies van Microsoft Office als integrale delen te gebruiken. Die zullen niet werken met een alternatieve product-suite, en dus zullen gebruikers moeten doorgaan met Office. Het is geldverspilling om te proberen de applicaties te herbouwen en de gebruikers opnieuw te trainen. Maar zo’n 90 procent van hen heeft geen behoefte aan al die uit de lucht gegrepen functies. Doorsnee pc-gebruikers zoals ikzelf vinden producten als Word verschrikkelijk, in het geheel niet in overeenstemming met de relatief lichte eisen. Het intrigerende is dat de meeste gebruikers niet gebonden zijn aan Office, maar dat slechts denken. Microsoft beheerst de werkplek door regelmatig documentformaten te veranderen, en dwingt onnodige upgrades op. Het is verrassend dat de doorsnee gebruiker denkt geen alternatief product te kunnen gebruiken. Naar schatting zal een Office-gebruiker slechts een dag training nodig hebben om te kunnen overschakelen naar Star Office.
In het verleden werden de gebruikers meegesleept door de ‘glamour’ van de pc, en ontwikkelaars van systemen voor ondernemingen waren er trots op te behoren tot de kleine groep mensen die zich door dergelijke vreselijke software heen konden werken. De laatste groep is te zeer gebonden om makkelijk te kunnen ontsnappen, maar de pc is niet langer iets waarvan de meeste gebruikers opgewonden raken.
Laten we dus terugkeren naar de netelige kwestie van de eigendomskosten. Cijfers, afkomstig van onafhankelijke adviesbureaus – gemiddeld 7000 dollar per gebruiker per jaar – worden consistent onder tafel geveegd.
It-managers noch gebruikers maken zich er druk om en de financieel-directeuren kunnen of willen geen controle uitoefenen. Maar misschien is het nu de tijd om te veranderen. Momenteel maken we een recessie mee, en de gedachte aan weer een ronde van dure upgrades, met absoluut geen ‘return on investment’ voor het merendeel der gebruikers, kan een revolutie veroorzaken.
En Star Office is onbetwist goedkoper dan Microsoft Office. Verder zal Star Office niet eindeloos worden gewijzigd, omdat het voor Sun niet de belangrijkste bron van inkomsten is, en het tevreden gebruikers dus niet upgrades hoeft op te dringen. Star Office zal daarom de concurrentie overleven, en een springplank vormen voor Linux, verdere kostenreductie van de basis-pc, en groeiende betrouwbaarheid.
Ondernemingen moeten weer kijken naar hun strategieën voor de werkplek. Het gerucht gaat dat de Mac-omgeving en -applicaties worden gepoort naar Linux, en dus naar pc-hardware. Iets om naar uit te kijken!
Martin Healey, pionier ontwikkeling van op Intel gebaseerde computers en c/s-architectuur. Directeur van een aantal it-bedrijven en professor aan de Universiteit van Wales.
