De Nederlandse ICT-sector probeert zich staande te houden in conjunctureel noodweer. 2001 was een bar slecht jaar. Bedrijven reageerden met stevige reorganisaties waarbij veel werkgelegenheid verloren ging. In 2002 verbeterden de resultaten maar het echte herstel moet dit jaar komen.
Deze maand publiceert Computable de 2003-editie van de Computable 100; een ranglijst van de 100 krachtigste ict-bedrijven in Nederland. De lijst is samengesteld op basis van het aantal werknemers dat de C-100 bedrijven in Nederland in dienst hebben en de in Nederland behaalde winst en omzet in het jaar 2002.
Ook in het jaar 2002 was KPN met een omzet van 7,2 miljard euro verreweg de grootste speler op de Nederlandse ict-markt. Andere bedrijven die in 2002 in Nederland meer dan een miljard euro omzetten waren Vodafone (2,4 miljard euro), Hewlett-Packard (2 miljard euro), Asml (2 miljard euro), Siemens (1,6 miljard euro), Philips (1,5 miljard euro), IBM (1,4 miljard euro) en Imtech (1,2 miljard euro).
In het jaar 2002 daalde de gezamenlijke omzet van de Computable-100 bedrijven met ruim 3 miljard euro tot 35,1 miljard euro (-7,9 procent). Er werd een bescheiden vooruitgang geboekt op het gebied van winstgevendheid.
Het gezamenlijk verlies dat de C100-bedrijven boeken is nog steeds kolossaal maar neemt wel af; 8 miljard euro in 2002 tegen een verlies van 9,8 miljard euro in 2001 (een verbetering van 18 procent).
Omdat de verliezen sneller terugliepen dan de omzet verbeterde de bruto winstmarge; van -25,6 procent in 2001 tot -22,8 procent in 2002.
Winnaars en verliezers
De verschillen tussen de best- en slechtst presterende bedrijven zijn enorm. Versatel was de meest positieve uitschieter voor wat betreft de omzetgroei; het bedrijf zag de in Nederland gerealiseerde omzet in 2002 verdubbelen (+101,1 procent). Ook UPC (+76,1 procent) en ISL (+73,7 procent) zagen hun omzet explosief toenemen.
Aan de andere kant van het spectrum staat Avaya, dat de in Nederland gerealiseerde omzet in 2002 met 59,7 procent zag dalen. Ook Blue Fox (-58 procent) en Nortel Networks (-57,5 procent) zagen het merendeel van hun omzet verdampen.
Ondanks een collectief verlies van 8 miljard euro waren er in 2002 ook ict-bedrijven met meer dan uitstekende winstmarges. De beste marge was er voor Computer Associates, die 28,5 euro winst overhield aan iedere 100 euro omzet. Ook Microsoft (+27,6 procent) en Nozema (+23,1 procent) waren bijzonder winstgevend.
Aan de andere kant waren er bedrijven die enorme verliezen in de boeken moesten opnemen. Met een winstmarge van -161 procent is UPC het enige bedrijf in de Computable 100 waarvan het verlies groter was dan de omzet. Ook de marges van Lucent (-96 procent) en Tiscali (-79 procent) waren niet best.
17.000 banen verloren
In het afgelopen jaar is de gezamenlijke werkgelegenheid bij de C100- bedrijven met 17.270 teruggelopen tot 162.335, een afname van 9,6 procent.
Het totaal aantal banen dat verloren ging is 21.740, er kwamen 4470 banen bij.
De meeste banen gingen verloren bij de grootste bedrijven. KPN leverde met 7888 man/vrouw en de meeste mensen in maar ook bij de Nederlandse vestigingen van Philips (-1694) en PinkRoccade (-1189) ging het hard. De relatief grootste daling was er bij Avaya (-53,2 procent).
Ook het Nederlandse werknemersbestand van Alcatel (-50,3 procent), Imation (-50 procent) en Lucent (-50 procent) werd in de loop van 2002 gehalveerd.
Het merendeel van de 4470 banen die erbij kwamen kwam voor rekening van Atos Origin (+2500). De reden hiervoor was een aantal overnames, waarvan die van Kpmg Consulting de grootste was. Andere bedrijven die in 2002 in Nederland de werkgelegenheid zagen groeien zijn onder meer Siemens (+491) en Nashuatec (+475).
Gemiddelde omzet per werknemer
De gezamenlijke omzet van de C100-bedrijven liep in 2002 met 7,9 procent terug maar omdat de werkgelegenheid nog sneller terugliep, met 9,6 procent, steeg de gemiddelde omzet per werknemer evengoed; van 212.000 euro in 2001 tot 216.000 euro per werknemer in 2002 (+1,9 procent). De hoogste omzet per werknemer werd gerealiseerd door TechData (1,99 miljoen euro per werknemer), gevolgd door Econocom (1,72 miljoen euro) en Ingram Micro (1,68 miljoen euro).
Omdat bij de C100-bedrijven in 2002 zowel het aantal werknemers als de verliezen terugliepen, kon met betrekking op de winst – of feitelijk; het verlies – per werknemer een stap in de goede richting worden gemaakt. Voor alle C100-bedrijven gezamenlijk verbeterde dit cijfer van -54.290 euro per werknemer in 2001 tot -49.240 euro in 2002; een verbetering van 9,3 procent.
De hoogste winst per werknemer werd gerealiseerd door Computer Associates (+174.000 euro per werknemer), gevolgd door Microsoft (+148.000 euro) en Samsung Electronics (+89.000 euro).< BR>
