HP is één van de succesvolste bedrijven in de IT-industrie. Begonnen als leverancier van hoogwaardige elektronische instrumenten (nog altijd een belangrijke activiteit) begaf HP zich in de jaren zeventig op het terrein van computers en randapparatuur. De eerste producten waren minicomputers, gespecialiseerde desktopmachines en wetenschappelijke rekenmachines, die allemaal de mogelijkheden van de toen bestaande instrumenten verbeterden.
Minicomputers werden steeds vaker gebruikt voor zakelijke toepassingen, met verschillende besturingssystemen voor verschillende toepassingen (Rsts, RSX-11, VMS en dergelijke). HP koos echter een andere weg. Zij introduceerden de HP 3000-serie. De oudere mini’s werden nog steeds gebruikt voor instrumentatie en procesbesturing, maar de HP 3000 was speciaal bedoeld als zakelijke machine.
De HP 3000 vulde een aantrekkelijke nis in de markt op en stimuleerde de groei van HP, omdat het een geheel nieuw product was die de traditionele technisch-wetenschappelijke systemen aanvulde. Door zijn technische achtergrond wist HP ook een goede reputatie op het gebied van kwaliteit te verwerven.
HP zette de groei voort door de mogelijkheden van Unix ten volle te benutten. Unix groeide uit van een academisch speeltje tot een standaard multi-user besturingssysteem. Tegelijkertijd introduceerde HP zijn eigen Risc-technologie, zodat er een tijdje twee incompatibele systemen op de markt waren, HP/UX en HP 3000. HP toonde opnieuw een opmerkelijke vaardigheid bij het uitfaseren van de HP 3000 en het invoeren van HP/UX, waarbij de loyaliteit van de klanten behouden bleef. De belangrijkste concurrent Digital slaagde hier niet in en bracht zijn klanten in verwarring met diverse Unix-versies en Microsoft NT op Alpha Risc-processoren.
Nu ziet HP echter een nieuwe uitdaging tegemoet. Er is een grote kans dat Unix marktaandeel verliest aan het sterk in opkomst zijnde NT, maar ook aan de MVS-markt, die naar beneden aan het verschuiven is. In de Unix-wereld overheersen de leveranciersspecifieke versies, met name HP-UX, IBM AIX, Sun Solaris en SCO Unixare. Elk systeem draait op een ander type processor. Andere Unix-systemen kampen met problemen, omdat de meeste software hoofdzakelijk voor de vier belangrijkste Unix-varianten wordt ontwikkeld. Dat is niet onlogisch, omdat dit juist de systemen zijn die in de zakelijke wereld domineren.
Tot op heden heeft NT meer stof doen opwaaien dan zoden aan de dijk gezet, maar er is geen twijfel dat Microsofts massamarketing net zo succesvol kan zijn voor zijn server-besturingssysteem NT als voor zijn besturingssystemen voor de desktop. Als dat zo is, zal NT op een groot scala aan hardware draaien, waardoor de systemen goedkoper worden. De leveranciersspecifieke aard van Unix-systemen zal een groot nadeel zijn en biedt een opening in de markt voor NT.
Daarom is voor HP nu de tijd aangebroken om weer zo’n beroemde, volkomen beheerste strategische omschakeling te maken. De problemen liggen nu wel iets anders. HP heeft de computers van zijn klanten altijd volledig beheerst – de hardware, het besturingssysteem en de communicatie. Tot op zekere hoogte beheerste HP ook de ontwikkeltools en het systeembeheer, al zijn ze er niet in geslaagd echt iets te betekenen op dbms-gebied. Met NT gaan de opbrengsten van systeemsoftware echter voor honderd procent naar Microsoft, zodat er voor HP een veel kleinere marge overblijft!
HP heeft onlangs zijn toekomstplannen ontvouwd, die ook wel worden aangeduid als de pervasive solutions foundation – een alomvattende basis voor oplossingen, of een basis voor alomvattende oplossingen. De hoeksteen van deze strategie is de ontwikkeling van de IA-64 microprocessor, samen met Intel. HP hoopt dat deze processor de nieuwe industriestandaard wordt. Deze processor zou HP een voordeel geven, omdat hij zowel nieuwe als bestaande HP-software kan draaien. Dit is ook gunstig voor NT, omdat de veronderstelde overdraagbaarheid naar Risc-processoren in de praktijk flink is tegengevallen en NT in werkelijkheid een Intel-systeem is, dat het voor de betrouwbaarheid van clustering moet hebben. Dit concept is essentieel voor de toekomst van veel leveranciers. NT versie 5 zou een stabiel systeem voor een machine met vier op Intel-processoren gebaseerde processoren van willekeurig welke leverancier moeten bieden, maar clustering is complex. Microsoft heeft een standaardproduct dat is gebaseerd op gemeenschappelijke api’s; de implementatie hiervan is echter gelieerd aan specifieke hardware, hetgeen leidt tot dezelfde situatie als momenteel in de Unix-wereld. Alle Unix-versies zijn in wezen gebaseerd op dezelfde broncode, die met leveranciersspecifieke uitbreidingen op smaak is gemaakt.
HP’s belangrijkste aandachtspunten voor de toekomst zijn: zeer hoge prestatie, hoge schaalbaarheid tot symmetrische multiprocessorsystemen met 256 processoren (niet parallel), interoperabiliteit tussen HP-UX en NT, en hoge beschikbaarheid. Ik weet niet zeker of HP’s huidige kracht in graphics, I/O en dergelijke sterk genoeg is om de algemenere, door NT gecreëerde markt voor te kunnen blijven.
HP heeft het al eens voor elkaar gekregen, maar zal het ze nog een keer lukken? Het is een zeer breed georiënteerd bedrijf, hetgeen een voordeel is, maar de concurrentie is nu sterker dan toen…
