Prinsjesdag 2026
Digitalisering en soevereiniteit staan hoog op de agenda van het kabinet-Jetten, maar van de uitvoering is vooralsnog erg weinig terechtgekomen. De brancheorganisaties NLdigital, DCC (Dutch Cloud Community), NSDC (Nederlandse Soevereine Datacenter Coöperatie) en de DDA (Dutch Datacenter Association (DDA) missen daden.
NLdigital
Te veel blijft het in de begrotingen van de Miljoenennota bij woorden en gratuite opmerkingen. Volgens NLdigital stelde koning Willem-Alexander in de Troonrede terecht dat zonder grote en gerichte investeringen Nederland achterop dreigt te raken, vooral in de technologiesector. De branchevereniging mist echter daden. ‘Voor de Nederlandse Digitaliseringsstrategie en de versnelling van de aanpak van netcongestie wordt vanuit het Rijk nauwelijks extra geld vrijgemaakt.’
NSDC
Ook NSDC-directeur René Corbijn kwam in de Miljoenennota maar weinig concrete maatregelen tegen, die leiden tot meer strategische autonomie en digitale weerbaarheid. Vooral bij Economische Zaken en Klimaat (EZK) mist hij daadkracht. Dit ministerie signaleert dat investeringen in de digitale infrastructuur achterblijven, maar doet daar vervolgens niets aan en is onduidelijk over het beleid. ‘Met alleen meer regie kom je er niet,’ zegt Corbijn. ‘Het kabinet erkent het belang van een eigen soevereine digitale infrastructuur, maar kan of wil er nog steeds geen middelen voor vrijmaken. ‘Zonder fysieke infrastructuur, van zeekabels tot datacenters gaat dit niet vliegen,’ concludeert Corbijn.
DCC
Ook de Dutch Cloud Community (DCC) constateert tot zijn spijt dat er geen budget is vrijgemaakt voor de nationale cloud. ‘De afgelopen maanden zijn er veel mooie woorden geschreven over Nederlandse ambities voor soevereiniteit,’ zegt Jelmer Schreuder, manager public affairs bij DCC. Maar zonder investeringen dreigt 2027 wat dat betreft een verloren jaar te worden. ‘Want op papier alleen bouw je niets, voor papier krijg je geen autonomie.’
DDA
Stijn Grove, managing director van de Dutch Datacenter Association (DDA), zegt: ‘Als we echt onafhankelijk willen zijn van buitenlandse grootmachten en onze economie en defensie weerbaarder willen maken, moeten we onze data en ai-toepassingen lokaal kunnen faciliteren. Datacenters zijn daarvoor onmisbaar als fundament voor de Nederlandse digitale samenleving.’
Holle leuzen
Naast de branche-organisaties lieten ook diverse experts zich horen waaronder oud-hoogleraar Daan Rijsenbrij. Die ergert zich aan de vele vage plannen en holle leuzen als ‘Nederland koploper in de Digitale Wereld’.
Wat dit land nodig heeft is veel woorden maar weinig wol.
een bloemlezing: “gratuide opmerkingen”, “nauwelijks extra geld”, “weinig concrete maatregelen”, “geen middelen”, “geen budget”, “verloren jaar”, “vage plannen” en “holle leuzen”
Doet me denken aan keynote : gratuide opmerkingen voor een duur publiek 🙂
Wat heb je aan “het kan wel” als je het niet doet ?
Vier lobbyclubs zorgen voor veel geschreeuw met steeds dezelfde wol.
De digitaliseringsstrategie blijft inderdaad beleid op papier omdat er meer beloofd is dan dat er begroot kan worden doordat het geld op is. En zonder datacenters, verbindingen en energie bestaat er inderdaad geen cloud maar daaruit volgt nog niet automatisch dat de Nederlandse datacenters subsidie, vergunningen of voorrang moeten krijgen.
De vier lobbyclubs preken voor eigen parochie terwijl soevereiniteit ook in Europees verband kan worden ingevuld. Nederlandse vestiging is tenslotte nog geen Nederlandse zeggenschap als we kijken naar afhankelijkheden. En de definitie van soevereiniteit wordt nogal wankel als deze wordt vertaald naar digitaal nationalisme en een terugtrekking achter de dijken.
En mopperkont Daan Rijsenbrij is als een generaal buiten dienst, achteraf zeuren over wat je zelf hebt nagelaten te doen. Het hele leger van oud-bestuurders dat pas na pensionering ontdekt wat er misging is mondig maar niet daadkrachtig. De volgende keer misschien anders stemmen?