COLUMN – Het jaar loopt weer ten einde. We gaan er een strik om doen. Het is mooi geweest met 2025. We gaan met frisse moed beginnen aan 2026.
Wat 2026 ons gaat brengen? Goeie vraag. Krijgen we een minderheidskabinet of een instabiel naar rechts leunend kabinet? Worden we wereldkampioen voetbal? En natuurlijk de belangrijkste vraag: houdt de relatie van André Hazes Jr. stand? Op dit laatste zou ik in ieder geval niet al je geld zetten.
Maar uiteraard vragen we ons ook allemaal af: wordt de ai-bubbel in 2026 nu eindelijk eens doorgeprikt? Ik sprak laatst met een aantal mbo-studenten. Zij zeiden dat school steeds makkelijker werd want ChatGPT maakte al hun huiswerk. Waarop ik zei: als ai nu je huiswerk doet, dan doet ai straks ook je werk. Weet je, vroeg ik, welk werk ai niet kan? Vakkenvullen bij de Albert Heijn. Misschien dat jullie dat later ook kunnen doen. Ze keken me allemaal schaapachtig aan en gingen vervolgens verder op hun mobiel.
‘We vroegen ons eind 1999 ook af, wanneer wordt deze doorgeprikt’
Het is natuurlijk aan de ene kant de angst die we hebben en aan de andere kant de hoop die we hebben met ai. Eind vorige eeuw had je een enorme internetbubbel. We vroegen ons eind 1999 ook af, wanneer wordt deze doorgeprikt. Dat gebeurde in het voorjaar van 2000. Dus daarna hebben we ook weinig meer vernomen van het internet.
Niet zo serieus
Dit is een grapje hè, ik zeg het er maar even bij. Mensen willen mij nogal eens serieus nemen. En laten we dat het komende jaar misschien iets minder gaan doen. Alles iets minder serieus nemen. Misschien dat er dan ook iets minder bubbels ontstaan. Ik wens jullie fijne feestdagen en vele mooi momenten in 2026. Zelf gemaakt of door ai-gegenereerd. Dat mag je zelf beslissen.
Jacob Spoelstra is columnist/stand-upcomedian. Kijk voor meer informatie op www.jacobspoelstra.nl.het
“weer leuke en gevatte column van Jacob Spoelstra.”
en er zit ook een tip bij.
“Alles iets minder serieus nemen.”
De internetbubbel was grotendeels gebaseerd op een slechte financiering: de hoop op (technologische) wonderen leidde tot teleurstellende kasstromen gedragen door een waarderingstheater dat meer weg had van stand-up comedy dan van financiële discipline. Jacob hoeft zich dus geen zorgen te maken want niemand neemt een clown serieus als columnist.
Wat betreft de springplank van een reactie maakte de computer al mijn huiswerk in de jaren 80 want de technisch bescheiden en economisch duurzame Z80 kom ik nog steeds tegen. Denk aan de grafische rekenmachines van Texas Instruments die tot zo’n 2 jaar geleden populair waren in het onderwijs. Het programmeervermogen vergroot namelijk de uitvoerkracht terwijl een AI-assistent het denkproces zelf verplaatst. Een onderscheid dat vooral in alpha- en beta-vakken fundamenteel is als ik kijk naar de MBO-studenten.
AI kan inderdaad niet de praktisch opgeleiden vervangen als we kijken naar de uitvoerkracht, AI helpt wel bij de vertaling van de opdracht als het om een arbeidsmigratie gaat. Want welk kabinet we ook krijgen, de uitvoering van vele plannen is afhankelijk van ouderwetse arbeid. AI bouwt tenslotte geen 10 steden of lost het energieprobleem op waardoor ik begrijp dat zelfs de MBO-studenten Jacob niet serieus nemen.